Relacje – więzi – parantele

Jarosław Kita; Maria Korybut-Marciniak; Jacek Szpak; Aleksandra Staniszewska; Adrianna Czekalska; Olga Gaidai; Jarosław Maciej Zawadzki; Ewa Romańczak; Kinga Raińska; Alicja Kałuża; Mateusz Śliwiński; Wojciech Gruchała; Urszula Król; Marta Kłak-Ambrożkiewicz; Paweł Glugla; Małgorzata Karpińska; Jolanta Załęczny; Karolina Tomczyk-Kozioł; Rafał Dobek; Anna Czerniecka-Haberko; Marta Milewska; Łukasz Janeczek

doi:10.18778/8445-168-7

Relacje – więzi – parantele

Jarosław Kita (ed.)

University of Łódź , Wydział Filozoficzno-Historyczny, Instytut Historii

https://orcid.org/0000-0002-8374-2848

Maria Korybut-Marciniak (ed.)

University of Warmia and Mazury in Olsztyn , Wydział Humanistyczny, Instytut Historii

https://orcid.org/0000-0001-8196-5119

Volume: 14

Series: Private Life of Poles in the 19th Century

E-book Łódź University Press (Polish)

ISBN-13 (15) 978-83-8445-168-7

Book Łódź University Press (Polish)

ISBN-13 (15) 978-83-8445-167-0

Book Uniwersytet Warmińsko-Mazurski (Polish)

ISBN-13 (15) 978-83-65171-58-0

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7

Keywords: privacy, relationships, family ties, 19th century

Published: 20 October 2026

Categories: History, Open Access

Downloads

E-book Łódź University Press (Polish)

Czternasty tom serii „Życie prywatne Polaków w XIX wieku” koncentruje uwagę czytelników na nawiązywaniu relacji i budowaniu społecznej identyfikacji. Człowieka najtrafniej opisuje nie tylko to, co myśli i czyni, lecz także to, z kim pozostaje w związku oraz w jakich warunkach te związki powstają, trwają, zmieniają się lub rozpadają. „Relacje” rozumiemy tu szeroko: jako styczności i interakcje między jednostkami i grupami, jako więzi rodzinne i pozarodzinne, jako sieci zależności, solidarności i konfliktów, a także jako parantele – splątane porządki pokrewieństwa i powinowactwa, nierzadko uruchamiane w momentach kryzysu, awansu, dziedziczenia czy migracji. Taka perspektywa nie jest w polskich badaniach nad XIX stuleciem czymś całkowicie nowym, ale dopiero ostatnie dekady przyniosły wyraźne przesunięcie akcentów: od opisów struktur i instytucji ku rekonstrukcji doświadczeń, praktyk i „mikrostruktur” życia społecznego, w których relacje stają się kategorią porządkującą opowieść o nowoczesności i trwaniu tradycji.
Książka jest próbą uchwycenia XIX wieku jako epoki, w której relacje są równocześnie dziedzictwem i projektem: dziedzictwem tradycyjnych form wspólnoty (rodziny, sąsiedztwa, stanu, wyznania), a także projektem budowanym na nowo w warunkach mobilności, nowoczesnej ekonomii, przemian obyczajowych i napięć tożsamościowych. Relacje w XIX wieku tworzą mapę świata prywatnego, na której widać różnorodność połączeń – poczynając od domu i rodziny przez kręgi towarzyskie i środowiskowe po wspólnoty „na odległość”, których spoiwem bywał list, pamięć, pamiątka, interes, wspólna praca, wiara lub idea. Relacje – ich języki, praktyki, materialne formy i instytucjonalne ramy – pozwalają lepiej zrozumieć, jak Polacy XIX wieku budowali poczucie wspólnoty, jak podtrzymywali więzi i jak je tracili.

Privacy in Social Networks. An Introduction

Jarosław Kita, Maria Korybut-Marciniak

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.01

E-book (Polish)

Prince Leon Sapieha’s family relations

Jacek Szpak

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.02

E-book (Polish)

Love, Loyalty, or Duty? The Marriage of Margrave Aleksander Wielopolski and Paulina Wielopolska, née Potocka

Aleksandra Staniszewska

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.03

E-book (Polish)

„On the mourning card we have to write down the loss again” – family conflict over the inheritance after the death of Władysław Walewski from Miłonice

Adrianna Czekalska

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.04

E-book (Polish)

To Keep the Estate in the Family? Marriages Among the Landed Gentry Contracted under Ecclesiastical Dispensation

Jarosław Kita

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.05

E-book (Polish)

The Role of the Wife in an Industrialist Family. The Case of Natalia Kharitonenko, née Leszczyńska (1829–1904). An Attempt at Analysis

Olga Gaidai

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.06

E-book (Polish)

Wiktoria, Who Could Read. The Family Circle of Wiktoria née Kozielecka, Primo Voto Kordziak, Secundo Voto Sosnowska (1885–1971), from the Village of Kroczewo, Płońsk County

Jarosław Maciej Zawadzki

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.07

E-book (Polish)

Family ties the case of the musicians of the Jasna Góra chapelle in the 19th century

Ewa Romańczak

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.08

E-book (Polish)

On the Duties of Girls Toward Their Parents. The Daughter’s Place in the Family as Reflected in 19th-Century Etiquette Guides

Kinga Raińska

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.09

E-book (Polish)

Women should be subject to their husbands

Alicja Kałuża

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.10

E-book (Polish)

Father's Authority in the Mentality of Nineteenth-Century Polish Writers of Fiction

Mateusz Śliwiński

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.11

E-book (Polish)

Baryka’s Genealogies

Wojciech Gruchała

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.12

E-book (Polish)

“An Official in the Network”. Social Network Analysis in Correspondence Research. The Case of Artur Doliński (1831–1909)

Maria Korybut-Marciniak

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.13

E-book (Polish)

Hair souvenirs – jewellery, embroidered pictures and cut hair – as a sign of family and friendship relationships

Urszula Król

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.14

E-book (Polish)

“Just as before, with wishes that neither time nor my greying hair have cooled – yours always, loving you, Jan”

Marta Kłak-Ambrożkiewicz

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.15

E-book (Polish)

Relationships and family ties in selected nineteenth-century juvenile correspondence of Jacek Malczewski

Paweł Glugla

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.16

E-book (Polish)

The Story of a Turbulent Friendship. Karol Sienkiewicz and Piotr Kopczyński: Schoolmates at the Krzemieniec Lyceum: Friends – Neighbours – Political Opponents

Małgorzata Karpińska

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.17

E-book (Polish)

From Friendships in Girlhood to Women’s Service to the Homeland and Society. On Coming of Age and Relationships within the Circle of the Claudines (Klaudynki)

Jolanta Załęczny

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.18

E-book (Polish)

Not Only Aniela… The Activities of Women from the Tułodziecki Family in Poznań (1894–1927)

Karolina Tomczyk-Kozioł

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.19

E-book (Polish)

The Functioning of the Descendants of Frankist Families in the Nineteenth Century. A Religious Group, a Family Network, or a Community of Interests?

Rafał Dobek

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.20

E-book (Polish)

Portraits of 19th Century Servants, or Lucyna Ćwierczakiewiczowa’s Image of “Companion Ladies”

Anna Czerniecka-Haberko

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.21

E-book (Polish)

“There Is So Little Pro and So Much Contra Here”. On the Relations Between Physicians and Feldshers in the Płock Governorate (1864–1914)

Marta Milewska

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.22

E-book (Polish)

The Cooperative Movement as a Catalyst for Changes in Social Attitudes in the Polish Lands in the Second Half of the Nineteenth Century

Łukasz Janeczek

DOI: https://doi.org/10.18778/8445-168-7.23

E-book (Polish)

Downloads

Download data is not yet available.

License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.

How to Cite

Kita, J., & Korybut-Marciniak, M. (Eds.). (2026). Relacje – więzi – parantele (Vols. 14). Lodz University Press. https://doi.org/10.18778/8445-168-7

Download Citation

Relacje – więzi – parantele

Downloads

Abstract

Chapters

License

How to Cite

Category

Series

Most read in 90 days

Latest publications

Mapa strony

Księgarnia

Social Media