Wielojęzyczność

Autorzy

John C. Maher
Weronika Szubko-Sitarek

Słowa kluczowe:

język, języki zagrożone, przyczyny wielojęzyczności, wielojęzyczność

Streszczenie

Autor przedstawia kwestię języka i wielojęzyczności w odniesieniu do coraz bardziej wielokulturowych społeczności. Omawia nie tylko rolę języków w podróżach, pracy czy migracji w globalnym świecie, lecz także w kształtowaniu tożsamości. Pokazuje ponadto, że wielojęzyczność może prowadzić do konfliktów społecznych i politycznych, nierównych stosunków władzy i dyskusji na temat języków narodowych lub urzędowych, a nawet do walk o prawa językowe społeczności lokalnych i tubylczych. Czytelnik znajdzie tu również przegląd losów wielu zagrożonych języków, które znikają ze świata, oraz rozważania dotyczące przyczyn rozwoju lub upadku języków.

 

Translation: A Very Short Introduction was originally published in English in 2016. This translation is published by arrangement with Oxford University Press. Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego is responsible for this translation from the original work and Oxford University Press shall have no liability for any errors, omissions or inaccuracies or ambiguities in such translation or for any losses caused by reliance thereon.

Biogramy autorów

John C. Maher

John C. Maher profesor lingwistyki na Międzynarodowym Uniwersytecie Chrześcijańskim w Tokio. Był wykładowcą studiów azjatyckich na Uniwersytecie w Edynburgu, wykładał także w British Council na Filipinach oraz w St. Antony’s College na Uniwersytecie Oksfordzkim. Jest autorem English as an International Language of Medical Communication (University of Michigan Press, 1992), współredaktorem Multilingual Japan (Multilingual Matters, 1995, wraz z Kyōko Yashiro) oraz współautorem Introducing Chomsky (ICON, 2005, wraz z Judy Groves). Redaktor „Studiów Edukacyjnych” i dyrektor programowy Linguapax Asia.

Weronika Szubko-Sitarek

Weronika Szubko-Sitarek anglistka i językoznawczyni. Jej zainteresowania naukowe dotyczą przede wszystkim wielojęzyczności ze szczególnym uwzględnieniem wielojęzycznego przyswajania i nauczania. Pełni funkcję koordynatorki specjalności nauczycielskiej w zakresie filologii angielskiej na Wydziale Filologicznym UŁ. Promuje rozwijanie świadomości i umiejętności komunikacyjnych w kontekście wielojęzycznym oraz zrozumienie korzyści, jakie wynikają z wielojęzyczności. Jej badania skupiają się na zrozumieniu złożoności procesów wielojęzycznych, tożsamości językowej oraz wpływu wielojęzyczności na edukacyjne aspekty życia.

Bibliografia

Mikhail Bakhtin, The Dialogic Imagination: Four Essays, University of Texas Press, Austin 1992.

Jürgen Habermas, Equal Treatment of Cultures and the Limits of Postmodern Liberalism, „Journal of Political Philosophy” 2005, t. 13, s. 1–28.

Michael A. K. Halliday, On Grammar, red. J. Webster, Continuum, London 2005.

Roman Jakobson, Child Language, Aphasia and Phonological Universals, Mouton, The Hague 1941.

Braj Kachru, World Englishes: Critical Concepts in Linguistics, t. 4, Taylor and Francis, Abingdon 2006.

Heinz Kloss, ‘Abstand Languages’ and ‘Ausbau Languages’, „Anthropological Linguistics” 1967, t. 9, nr 7, s. 29–41.

Max Weinreich, „YIVO Bleter” 1944, maj–czerwiec, t. 23.

Florian Coulmas, Sociolinguistics: The Study of Speakers’ Choices, Cambridge University Press, Cambridge 2005.

św. Augustyn, Wyznania, tłum. Z. Kubiak, Znak, Kraków 2018.

Ulrich Beck, What Is Globalization?, Polity, University Park, PA 2000.

Einar Haugen, The Curse of Babel, „Daedalus” 1973, t. 102, nr 3, s. 47–57.

Ban Ki-moon, Report of the Secretary General on Multilingualism, United Nations, New York 2007.

Joseph LoBianco, Language Education in Australia: Italian and Japanese as Symbols of Cultural Policy, [w:] Language Education 2003, red. J. Bourne, E. Reid, Kogan Page, London 2003.

Angela Merkel, Multiculturalism Has Failed France Too, „Daily Telegraph” 2011, 12 lutego.

Bhikhu Parekh, Rethinking Multiculturalism: Cultural Diversity and Political Theory, Harvard University Press, Cambridge, MA 2002.

Nicolas Sarkozy, Multiculturalism Has Failed France Too, „Daily Telegraph” 2011, 12 lutego.

Giorgio Shani, Religion, Identity and Human Security, Routledge, Abingdon 2014.

George Steiner, After Babel, Oxford University Press, Oxford 1975.

Léon-Paul Fargue, Le piéton de Paris, Gallimard, Paris 1939.

John R. Firth, Speech Fellowship: Selected Papers of JR Firth, red. F. R. Palmer, Indian University Press, Bloomington

John K. Hale, Milton’s Languages: The Impact of Multilingualism on Style, Cambridge University Press, Cambridge 1997.

James Joyce, Portret artysty w wieku młodzieńczym, tłum. J. Jarniewicz, Znak, Kraków 2005.

Cristiano Ronaldo, Ronaldo7.net, https://www.ronaldo7.net/ (dostęp: 20.05.2023).

Salman Rushdie, The Ground Beneath Her Feet, Cape, London 1999.

Walter Skeat, John Milton’s Epitaphium Damonis, Cambridge University Press, Cambridge 1933.

Lew Tołstoj, Wojna i pokój, tłum. A. Stawar, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1988.

Thomas H. Bak, Jack J. Nissan, Michael M. Allerhand i Ian J. Deary, Does Bilingualism Influence Cognitive Aging?, „Annals of Neurology” 2014, t. 75, s. 959–963.

Ellen Bialystok, Bilingualism in Development: Language, Literacy, and Cognition, Cambridge University Press, Cambridge 2001.

Leonard Bloomfield, Language, Holt, New York 1993.

Gonzague de Reynold, Sur le bilinguisme, „Bieler Jahrbuch. Annales Biennoises” 1928, R. 2, s. 105.

Charles A. Ferguson, Diglossia, „Word” 1959, t. 15, s. 325–340.

Elena Gluth, Code-Switching: Grammatical, Pragmatic and Psycholinguistic Aspects. An Overviews Paper, GRIN Verlag, Munich 2002, https://doi.org/10.3239/9783638439725

Maurice Grammont, Observations on Children’s Language, Champion, Paris 1902.

Elizabeth Peal, Lambert Wallace, The Relation of Bilingualism to Intelligence, „Psychological Monographs” 1962, t. 76, s. 1–23.

Jules Ronjat, Le Developpement du langage: observé chez un enfant bilingue, Librairie Ancienne H. Champion, Paris 1913.

D. J. Saer, The Effects of Bilingualism on Intelligence, „British Journal of Psychology” 1923, t. 14, s. 28–45.

U. Weisberger, Zweisprachigkeit, „Schaffen und Schauen” 1933, nr 9.

Mohandas K. Gandhi, India of My Dreams: Collected Works, t. 5, Government of India, Delhi 1960.

Anthony Giddens, Nowoczesność i tożsamość. „Ja” i społeczeństwo w epoce późnej nowoczesności, tłum. A. Szulżycka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2010.

Eric Hobsbawm, Narody i nacjonalizm po 1780 roku. Program, mit, rzeczywistość, tłum. J. Maciejczyk, Difin, Warszawa 2010.

House of Commons, British Sign Language (Hansard 0001, June, 2013).

Charles L. Killinger, The History of Italy, Greenwood Press, New York 2002.

Joan Rubin, Bjorn Jernudd, Can Language Be Planned? Sociolinguistic Theory and Practice for Developing Nations, Benjamins, Amsterdam 1971.

Benedict Anderson, Wspólnoty wyobrażone. Rozważania o źródłach i rozprzestrzenianiu się nacjonalizmu, tłum. S. Amsterdamski, Znak, Kraków 1997.

Pierre Bourdieu, Language and Symbolic Power, Polity, Cambridge 1991.

Mohandas K. Gandhi, India of My Dreams: Collected Works, t. 5, Government of India, Delhi 1960.

Stuart Hall, Modernity: An Introduction to Modern Societies, Blackwell, Cambridge 1995.

Stuart Hall, The Question of Cultural Identity, SAGE, London 1996.

Johann Gottfried Herder, Wybór pism, tłum. J. Gałecki, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1988.

Douglas Hyde, The Necessity for De-Anglicising Ireland, [w:] Douglas Hyde, The Collected Works, Kenny Press, Dublin 1989.

Antoine Meillet, Introduction à l’étude comparative des langues indo-européennes, Champion, Paris 1903.

Alberto Melucci, Nomad of the Present, Temple University Press, Philadelphia 1989.

Christina Bratt Paulston, Swedish Research and Debate about Bilingualism, National Swedish Board of Education, Stockholm 1982.

Britta Schneider, Salsa, Language and Transnationalism, Multilingual Matters, Bristol 2014.

Shimada Tamami, English in Ireland: Beyond Similarities, Keisuisha, Hiroshima 2010.

Benjamin Lee Whorf, Language, Culture and Personality: Essays in Memory of Edward Sapir, Harvard University Press, Cambridge, MA 1941.

Noam Chomsky, Language and Mind, Cambridge University Press, Cambridge 2006.

François Rabelais, The Works of Mr. Francis Rabelais, The Navarre Society, London 1921.

Wole Soyinka, The Trials of Jero, [w:] Wole Soyinka, Collected Plays, t. 1, A Galaxy Book, London 1967.

J. R. R. Tolkien, A Philologist on Esperanto, „The British Esperantist” 1932, za: La Kunularo de l’ Ringo’, tłum. W. Auld, Sezonoj, Ekaterinburg 1995.

Ludwik Łazarz Zamenhof, Fundamento de Esperanto (Foundation of Esperanto) (1905).

Hannah Arendt, Kondycja ludzka, tłum. A. Łagodzka, Aletheia, Warszawa 2020.

Krzysztof Feruga, Socjolingwistyczne uwarunkowania języka molizańskich Chorwatów, praca doktorska, Uniwersytet Śląski, Katowice 2008.

James Murray, Ninth Annual Address of the President, „Transactions of the Philological Society” 1880, 21 maja, s. 131.

Rada Europy, Europejska karta języków regionalnych lub mniejszościowych, CoE, Amsterdam 1992.

William Shakespeare, Tragedie i kroniki, tłum. S. Barańczak, Wydawnictwo Znak, Kraków 2013.

okladka

Opublikowane

7 grudnia 2023

Licencja

Licencja

Szczegóły dotyczące dostępnego formatu publikacji: ISBN Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego

ISBN Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego

ISBN-13 (15)

978-83-8331-288-0

Szczegóły dotyczące dostępnego formatu publikacji: ISBN (e-book) Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego

ISBN (e-book) Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego

ISBN-13 (15)

978-83-8331-289-7

Szczegóły dotyczące dostępnego formatu publikacji: ISBN Oxford University Press

ISBN Oxford University Press

ISBN-13 (15)

978–0–19–872499–5