Zasada swobodnego przepływu towarów a wymogi ochrony środowiska w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

Magdalena Michalak

doi:10.18778/8445-076-5

Słowa kluczowe: gospodarka, przepływ towarów, ochrona środowiska, opodatkowanie, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, Unia Europejska

Opublikowane: 27 października 2026

Kategorie: Ekonomia i zarządzanie, Otwarty dostęp

Pliki do pobrania

E-book

Relacja między integracją gospodarczą a ochroną środowiska od lat jest naznaczona napięciami i kontrowersjami. Z jednej strony liberalizacja handlu i swobodna konkurencja przyczyniają się do wzrostu dobrobytu w państwach członkowskich, tworząc warunki sprzyjające realizacji polityk ochrony środowiska, z drugiej natomiast – intensyfikacja działalności gospodarczej prowadzi do wzrostu presji na ekosystemy, przyczyniając się do ich postępującej degradacji.
Unia Europejska od wielu lat podejmuje działania zmierzające do pogodzenia celów ekonomicznych i ekologicznych, dążąc do osiągnięcia zrównoważonego rozwoju. Realizacja tego założenia napotyka jednak liczne trudności wynikające przede wszystkim z faktu, iż unijny porządek prawny został ukształtowany na fundamencie integracji gospodarczej. Przez długi czas środki służące ochronie środowiska postrzegano głównie jako ograniczenia funkcjonowania rynku wewnętrznego. Stopniowo jednak ochrona środowiska uzyskała wyraźne umocowanie w prawie unijnym, a jej zapewnienie stało się zarówno jednym z celów, jak i zadań Unii Europejskiej oraz państw członkowskich. Niezwykle istotną rolę w tym procesie odegrał Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
W prezentowanej monografii ukazano, w jaki sposób orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości doprowadziło do dostosowania zasad funkcjonowania rynku wewnętrznego do wymogów ochrony środowiska oraz wypracowania mechanizmów umożliwiających uwzględnienie celów środowiskowych w procesie integracji gospodarczej.

Andruszkiewicz M., Naruszewicz M., Prawa podstawowe a swobody rynku wewnętrznego w świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, „Polski Rocznik Praw Człowieka i Prawa Humanitarnego” 2013, t. 4, s. 225−247.

Arnull A., The European Union and its Court of Justice, Oxford 1999.

Azoulai L. (red.), L’entrave dans le droit du marché intérieur, Brussels 2011.

Balate E., Simples retouches de subtilité, drôle que ça vous fasse rire, mais imaginez que vous continuez ou observations à propos des récents arrêts de la Cour de justice en matière de libre circulation des marchandises, „Revue de droit commercial Belge” 1998, nº 6, s. 278–289.

Barak A., Proportionality. Constitutional Rights and their Limitations, Cambridge 2012.

Barczak A., Model gospodarowania odpadami komunalnymi w Polsce i Niemczech. Analiza prawnoporównawcza, Szczecin 2013.

Barczak A., Kaźmierska-Patrzyczna A., Prawo własności jako konstytucyjne prawo podmiotowe a zasada proporcjonalności – zagadnienia administracyjnoprawne, „Studia Prawnicze KUL” 2025, nr 1, s. 23−36.

Barde J.-P., Economie et politique de l’environnement, Paris 1992.

Barnard B., Fitting the Remaining Pieces into the Goods and Persons Jigsaw, „European Law Review” 2001, vol. 26 (1), s. 35−59.

Barnard C., Restricting Restrictions: Lessons for the EU from the US?, „Cambridge Law Journal” 2009, vol. 68 (3), s. 575−606.

Barnard C., The Substantive Law of the EU, Oxford 2022.

Barnard C., What the Keck? Balancing the Needs of the Single Market with State Regulatory Autonomy in the EU and US, „European Journal of Consumer Law” 2012, no. 3, s. 201−216.

Barnett J., Environmental Security, [w:] R. Kitchin, N. Thrift (red.), International Encyclopedia of Human Geography, Amsterdam 2009, s. 553–557.

Bartniczak B., Ptak M., Opłaty i podatki ekologiczne: teoria i praktyka, Wrocław 2011.

Bazylińska-Nagler J., Integracja wymogów ochrony środowiska w unijnej współpracy rozwojowej, „Europejski Przegląd Sądowy” 2022, nr 9, s. 11−18.

Bär S., Kraemer A., European Environmental Policy after Amsterdam, „Journal of Environmental Law” 1998, vol. 11 (2), s. 313−318.

Beatty D., The Ultimate Rule of Law, New York 2004.

Becker U., Der Gestaltungsspielraum der EG-Mitgliedstaaten im Spannungsfeld zwischen Umweltschutz und freiem Warenverkehr, Baden-Baden 1991.

Bernard N., Discrimination and Free Movement in EC Law, „International and Comparative Law Quarterly” 1996, vol. 45 (1), s. 82−108.

Bernard N., On the Art of Not Mixing One’s Drinks: Dassonville and Cassis de Dijon Revisited, [w:] M. Maduro, L. Azoulai (red.), The Past and Future of EU Law. The Classics of EU Law Revisited on the 50th Anniversary of the Rome Treaty, Oxford 2010, s. 456−464.

Bjornebye H., Investing in EU Energy Security: Exploring the Regulatory Approach to Tomorrow’s Electricity Production, The Hague 2010.

Boć J., Nowacki K., Samborska-Boć E., Ochrona środowiska, Wrocław 2008.

Bogojevic S., EU Human Rights Law and Environmental Protection: The Beginning of a Beautiful Friendship?, [w:] S. Douglas-Scott, N. Hatzis (red.), Research Handbook on EU Law and Human Rights, Cheltenham 2017, s. 451–467.

Bongardt A., Torres F., Lessons From the Coronavirus Crisis for European Integration, „Intereconomics” 2020, vol. 55 (3), s. 130−131.

Brodecki Z., Komentarz do art. 30 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, [w:] Z. Brodecki (red.), Traktat o Unii Europejskiej, Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską z komentarzem, Warszawa 2006, Lex/el.

Bryndziak S., Opodatkowanie jako instrument polityki ochrony środowiska, „Studia Prawno-Ekonomiczne” 2014, t. 93, s. 25−37.

Brzeziński B., Kalinowski M., Zalasiński A., Prejs E., Lasiński-Sulecki K. (red.), Prawo podatkowe Wspólnoty Europejskiej, Gdańsk 2006.

Budnikowski A., Międzynarodowe stosunki gospodarcze, Warszawa 2006.

Bukowski Z., Koncepcja zrównoważonego rozwoju w prawie, ze szczególnym uwzględnieniem prawa gospodarczego, „Handel Wewnętrzny” 2012, t. 3, s. 287–296.

Bukowski Z., Prawo ochrony środowiska Unii Europejskiej, Warszawa 2007.

Bukowski Z., Zrównoważony rozwój w systemie prawa, Toruń 2009.

Burchard-Dziubińska M., Rzeńca A., Drzazga D., Zrównoważony rozwój – naturalny wybór, Łódź 2014.

Burrows F., Free Movement in European Community Law, Oxford 1987.

Calliess C., Tuncel E., Greening the Euro? The Impact of the Environmental Integration Clause (Art. 11 TFEU) on the European Central Bank (ECB) Primary and Secondary Objectives, „Berlin e-Working Papers on European Law, Berliner Online Beitrag” 2022, no. 136, s. 1−31.

Chenli L., Wenlong L., Jing X., Huakun Z., Changhui L., Wenying W., Global Trends and Characteristics of Ecological Security Research in the Early 21st Century: A Literature Review and Bibliometric Analysis, „Ecological Indicators” 2022, vol. 137, s. 1–16.

Chmielewski J., Pojęcie nadrzędnego interesu publicznego w prawie administracyjnym, Warszawa 2015.

Ciechanowicz-McLean J., Międzynarodowe prawo ochrony środowiska, Warszawa 1999.

Ciechanowicz-McLean J., Prawo i polityka ochrony środowiska, Warszawa 2009.

Ciechanowicz-McLean J., Prawo ochrony środowiska jako kompleksowa dziedzina prawa – ustawa organiczna?, [w:] P. Korzeniowski (red.), Zagadnienia systemowe prawa ochrony środowiska, Łódź 2015, s. 55−66.

Ciechanowicz-McLean J., Bukowski Z., Rakoczy B. (red.), Prawo ochrony środowiska. Komentarz, Warszawa 2008.

Cieśliński A., Konstrukcja prawna swobód rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, Wrocław 2013.

Cieśliński A., Wspólnotowe prawo gospodarcze, Warszawa 2003.

Cohen-Eliya M., Porat I., Proportionality and Constitutional Culture, Cambridge 2003.

Common M., Taxation and the Environment: Complementary Policies, Paris 1993.

Craig P., Búrca G. de, EU Law, Oxford 2003.

Craig P., Búrca G. de, EU Law: Text, Cases and Materials, Oxford 2020.

Cuyvers A., Free Movement of Goods in the EU, [w:] E. Ugirashebuja, J. Ruhangisa, T. Ottervanger, A. Cuyvers (red.), East African Community Law: Institutional, Substantive and Comparative EU Aspects, Leiden 2017, s. 326–344.

Czapliński W., Szwarc M., Swoboda przepływu towarów, [w:] J. Barcz (red.), Prawo Unii Europejskiej. Prawo materialne i polityki, Warszawa 2006, s. II–56.

Czermińska M., Ewolucja swobód rynku wewnętrznego Unii Europejskiej w czasie dwudziestu lat jego funkcjonowania, „Krakowskie Studia Międzynarodowe” 2015, nr 4, s. 47−60.

Czermińska M., Swoboda przepływu towarów jako jedna z wolności wspólnego rynku Unii Europejskiej, „Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie” 2010, nr 845, s. 21−41.

Czermińska M., Wybrane aspekty włączenia Polski do wspólnego rynku Unii Europejskiej, „Państwo i Społeczeństwo” 2003, nr 4, s. 113–123.

Danusso M., Denton R., Does the European Court of Justice look for a protectionist motive under Article 95?, „Legal Issues of Economic Integration” 1990, vol. 17 (1), s. 67–120.

Dashwood A., Non-Discriminatory Trade Restrictions after Keck, „The Cambridge Law Journal” 2002, vol. 61 (1), s. 35–38.

Davies G., Understanding Market Access: Exploring the Economic Rationality of Different Conceptions of Free Movement Law, „German Law Journal” 2010, vol. 11, s. 671–703.

Dawes A., Commission c Autriche “Vallée de l’Inn”, „Revue du droit de l’Union européenne” 2005, n° 4, s. 835−839.

Dąbrowska D., Gromnicka E., Zakaz ograniczeń ilościowych i ograniczeń o skutku równoważnym do ograniczeń ilościowych, [w:] J. Barcz (red.), Prawo gospodarcze Unii Europejskiej, Warszawa 2011, s. 1−42.

Dąbrowska-Kłosińska P., Artykuł 34 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej a zasada dostępu do rynku – uwagi na tle orzecznictwa 20 lat po wyroku trybunału sprawiedliwości UE w sprawie Keck, „Studia Europejskie” 2013, t. 2, nr 4, s. 75–93.

Doukas D., Untying the Market Access Knot: Advertising Restrictions and the Free Movement of Goods and Services, „Cambridge Yearbook of European Legal Studies” 2017, vol. 9, s. 177–178.

Drobysz M., Komentarz do art. 90 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, [w:] Z. Brodecki (red.), Traktat o Unii Europejskiej, Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską z komentarzem, Warszawa 2006, Lex/el.

Drozdek A., Różnice i podobieństwa między cłami a opłatami o skutku równoważnym do ceł, „Rocznik Administracji Publicznej. Prawo i Administracja Unii Europejskiej” 2018, nr 4, s. 32–46.

Druesne G., Prawo materialne i polityki Wspólnot i Unii Europejskiej, Warszawa 1996.

Dubiński Ł., Unijne ujęcie zasady zrównoważonego rozwoju z uwzględnieniem znaczenia udziału Europejskiej Agencji Środowiska w jej wdrażaniu: wybrane zagadnienia, „Studia i Prace Wydziału Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Uniwersytetu Szczecińskiego” 2017, nr 49/1, s. 33−42.

Dupont C., Oberthür S., Homeyer I. von, The Covid-19 Crisis: A Critical Juncture for EU Climate Policy Development?, „Journal of European Integration” 2020, vol. 42 (8), s. 1095−1110.

Eeckhout P., Recent Case Law on Free Movement of Goods: Refining Keck and Mithouard, „European Business Law Review” 1998, vol. 9 (7–8), s. 267–272.

Eeckhout P., The European Court of Justice and the Legislature, „Yearbook of European Law” 1998, vol. 18 (1), s. 1–28.

Eichener V., Effective European Problem-solving: Lessons from the Regulation of Occupational Safety and Environmental Protection, „Journal of European Public Policy” 1997, vol. 4 (4), s. 591–608.

Engle E., Environmental Protection as an Obstacle to Free Movement of Goods: Realist Jurisprudence in Articles 28 and 30 of the E.C. Treaty, „Journal of Law and Commerce” 2008, vol. 27 (1), s. 113−131.

Feenstra R.C., Symmetric Pass-through of Tariffs and Exchange Rates under Imperfect Competition: An Empirical Test, „Journal of International Economics” 1989, vol. 27 (1–2), s. 25–45.

Fouquet D., Johnston A., Neuhoff K., Ragwitz M., Resch G., The Proposed New EU Renewables Directive: Interpretation, Problems and Prospects, „European Energy and Environmental Law Review” 2008, vol. 17 (3), s. 126–145.

Frąckowiak-Adamska A., Zasada proporcjonalności jako gwarancja swobód rynku wewnętrznego Wspólnoty Europejskiej, Warszawa 2009.

Fromont A., Verdure C., La consécration du critère de l’“accès au marché” en matière de libre circulation des marchandises: mythe ou réalité?, „Revue trimestrielle de droit européen” 2011, vol. 4, nº 47, s. 717–748.

Fullerton D., Leicester A., Smith S., Environmental Taxes. Dimensions of Tax Design, Oxford 2010.

Geng D., Saggi K., Tariff Barriers and the Protection of Intellectual Property in the Global Economy, „European Economic Review” 2022, vol. 144(C), s. 617−635.

Goddard J., Molyneux P., Wilson J.O.S., The Financial Crisis in Europe: Evolution, Policy Responses and Lessons for the Future, „Journal of Financial Regulation and Compliance” 2009, vol. 17 (4), s. 362−380.

Gończ E., Ochrona środowiska a europejskie polityki sektorowe, [w:] Z. Brodecki (red.), Ochrona środowiska, Warszawa 2005, s. 38−66.

Gormley L., Cassis de Dijon and the Communication from the Commission, „European Law Review” 1981, vol. 6 (4), s. 454−459.

Gormley L., Private Parties and the Free Movement of Goods: Responsible, Irresponsible, or a Lack of Principles?, „Fordham International Law Journal” 2015, vol. 38 (4), s. 993–1016.

Gormley L., The Genesis of the Rule of Reason in the Free Movement of Goods, Groningen 2005.

Gossement A., Le principe de précaution: essai sur l’incidence de l’incertitude scientifique sur la décision et la responsabilité publiques, Paris 2003.

Górski M., Wpływ orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości na interpretację i stosowanie przepisów o ochronie środowiska, [w:] J. Jendrośka, M. Bar (red.), Wspólnotowe prawo ochrony środowiska i jego implementacja w Polsce trzy lata po akcesji, Wrocław 2008, s. 31−46.

Górski M., Michalak M., Komentarz do art. 11 TFUE, [w:] A. Wróbel, D. Miąsik, N. Półtorak (red.), Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Komentarz, t. I (art. 1–89), Warszawa 2012, Lex/el.

Górski M., Miłkowska-Rębowska J., Komentarz do art. 13 TFUE, [w:] A. Wróbel, D. Miąsik, N. Półtorak (red.), Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Komentarz. Tom I (art. 1–89), Warszawa 2012, Lex/el.

Grasso M., Klicperová-Baker M., Koos S., Kosyakova Y., Petrillo A., Vlase I., The Impact of the Coronavirus Crisis on European Societies. What Have We Learnt and Where Do We Go from Here? – Introduction to the COVID Volume?, „European Societies” 2021, no. 23, s. 2–32.

Grądalski G., Teoretyczne podstawy ekologicznego systemu podatkowego, „Gospodarka Narodowa” 2002, nr 10, s. 25−51.

Gwasanaeth Y., The EU Single Market, „Welsh Parliament Research Service” 2020.

Hajdukiewicz A., Kwestie dotyczące rolnictwa w negocjacjach Transatlantyckiego Partnerstwa w dziedzinie Handlu i Inwestycji, „Biznes Międzynarodowy w Gospodarce Globalnej” 2014, nr 33, s. 285–296.

Halmaghi E., Environmental Action Programmes of the European Union – Programmes Supporting the Sustainable Development Strategy of the European Union, „Scientific Bulletin” 2016, vol. 21, no. 2 (42), s. 87–90.

Haładyj A., Czy prawo ochrony środowiska jest odrębną gałęzią prawa?, [w:] A. Dębiński, S. Wrzosek, K. Maćkowska, M. Kruszewska-Gagoś (red.), Historia magistra vitae. Księga jubileuszowa ku czci Profesora Jerzego Flagi, Lublin 2007, s. 77−89.

Harbo T.-I., The Function of the Proportionality Principle in EU Law, „European Law Journal” 2010, vol. 16 (2), s. 158–185.

Hartman W., Trade Barriers, „Business Management Review” 2010, vol. 6 (1), s. 32−43.

Hervé-Fournereau N., Les approches volontaires et le droit de l’environnement, Rennes 2008.

Hodge I., Incentive Policies and the Rural Environment, „Journal of Rural Studies” 1991, vol. 7(4), s. 373−384.

Horsley T., Anyone for Keck?, „Common Market Law Review” 2009, vol. 46 (4), s. 2001−2019.

Horsley T., Unearthing Buried Treasure: Article 34 TFEU and the Exclusionary Rules, „European Law Review” 2012, vol. 37(6), s. 734–757.

Humphreys M., Disproportionate and Discriminating Environmental Protection: Case C-320/03 European Commission v Austria, „Environmental Law Review” 2007, vol. 9 (2), s. 137−147.

Hwang S., Is There an Environmental Race to the Bottom in an Endogenous Growth Model of Interjurisdictional Competition?, „Hitotsubashi Journal of Economics” 2022, vol. 63 (1), s. 24–50.

Jacobs F., The Role of the European Court of Justice in the Protection of the Environment, „Journal of Environmental Law” 2006, vol. 18 (2), s. 185–205.

Jadot B., Liberté de circulation des marchandises, mesures de police de l’environnement et proportionnalité, note sous C.J.C.E., 20 septembre 1988, aff. 302/86, Commission c/Danemark, „Cahiers de droit européen” 1990, n° 1, s. 408−442.

Jans J.H., Minimum Harmonisation and the Role of the Principle of Proportionality, [w:] M. Führ, R. Wahl, P. von Wilmowsky (red.), Umweltrecht und Umweltwissenschaft: Festschrift für Eckard Rehbinder, Berlin 2007, s. 705–717.

Jans J.H., Proportionality Revisited, „Legal Issues of Economic Integration” 2000, vol. 27 (3), s. 239–265.

Jans J.H., Vedder H., European Environmental Law, Groningen 2012.

Jaworowicz-Rudolf A., Środowisko jako dobro chronione, [w:] Z. Duniewska (red.), Dobra chronione w prawie administracyjnym, Łódź 2014, s. 169−177.

Kaldellis E., Freedom of Establishment of Companies in the post-Centros Ltd. Era: How Much of a ‘Freedom’ in European Community Law?, „Revue hellénique de droit international” 2002, vol. 55, nº 2, s. 411−440.

Keeling T., The Free Movement of Goods in EEC Law: Basic Principles and Recent Developments in the Case Law of the Court of Justice of the European Communities, „International Lawyer” 1992, vol. 26 (2), s. 467−483.

Kenig-Witkowska M.M., Prawo środowiska Unii Europejskiej. Zagadnienia systemowe, Warszawa 2012.

Kingston S., The Uneasy Relationship between EU Environmental and Economic Policies, and the Role of the CJEU, „UCD Working Papers in Law, Criminology & Socio-Legal Studies, Research Paper” 2015, no. 13, s. 1−20.

Kitzinger U., The European Common Market and Community, London 2022.

Klamert M., What We Talk About When We Talk About Harmonisation, „Cambridge Yearbook of European Legal Studies” 2015, vol. 17, s. 360–379.

Korzeniowski P., Bezpieczeństwo ekologiczne jako instytucja prawna ochrony środowiska, Łódź 2012.

Korzycka-Iwanow M., Prawo żywnościowe. Zarys prawa polskiego i wspólnotowego, Warszawa 2005.

Koutrakos P., On Groceries, Alcohol and Olive Oil: More on the Free Movement of Goods after Keck, „European Law Review” 2001, vol. 26, s. 391–407.

Koutrakos P., Snell J. (red.), Research Handbook on the Law of the EU’s Internal Market, Cheltenham 2017.

Kovar R., Dassonville Keck et les autres: de la mesure avant toute chose, „Revue Trimestrielle de Droit Européen” 2006, vol. 42, nº 2, s. 213−248.

Kovar R., De l’arrêt Dassonville à l’arrêt Keck et Mithouard, „Revue trimestrielle de droit européen” 2014, vol. 50, nº 4, s. 859–869.

Kowalik-Bańczyk K., Szwarc-Kuczer M., Wróbel A. (red.), Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Komentarz. Tom II (art. 90–222), Warszawa 2012.

Kraciuk J., Kryzys finansowy strefy euro, „Studia Ekonomiczne” 2013, t. 4, nr 64, s. 125−132.

Krämer L., Droit communautaire de l’environnement, „Revue Juridique de l’Environnement” 1991, nº 4, s. 473−500.

Krämer L., EC Treaty and Environmental Law, London 1998.

Krämer L., Environmental Protection and Article 30 EEC Treaty, „Common Market Law Review” 1993, vol. 30 (1), s. 111–143.

Krämer L., EU Environmental Law, London 2016.

Krämer L., Giving a Voice to the Environment by Challenging the Practice of Integrating Environmental Requirements into other EU Policies, [w:] S. Kingston (red.), European Perspectives on Environmental Law and Governance, New York 2013, s. 83–101.

Królikowska-Olczak M., Import równoległy produktów leczniczych a zasada swobodnego przepływu towarów, „Studia Prawno-Ekonomiczne”, t. C, s. 35–48.

Kudełko M., Pękala E., Ekologiczna reforma podatkowa – wyzwania i ograniczenia, „Problemy Ekologii” 2008, t. 12, nr 1, s. 17−24.

Kurcz B., Dyrektywy Wspólnoty Europejskiej i ich implementacja do prawa krajowego, Warszawa 2004.

Lang W., The European Standards of the Rule of Law, „Comparative Law Review” 1998, no. 8, s. 79–91.

Lasiński-Sulecki K., Morawski W., Wstęp [w:] K. Lasiński-Sulecki (red.), Akcyza w prawie Unii Europejskiej. Komentarz, Warszawa 2014, s. 13–34.

Lasiński-Sulecki K. (red.), Akcyza w prawie Unii Europejskiej. Komentarz, Warszawa 2014.

Leipold S., Feindt P.H., Winkel G., Keller R., Discourse Analysis of Environmental Policy Revisited: Traditions, Trends, Perspectives, „Journal of Environmental Policy & Planning” 2019, vol. 21 (5), s. 445–463.

Lenaerts K., Nuffel P. van, Podstawy prawa europejskiego, Warszawa 1990.

Lianos I., In Memoriam Keck: The Reformation of the EU Law on the Free Movement of Goods, „European Law Review” 2015, vol. 40 (2), s. 225–248.

London C., Environnement et instruments économiques et fiscaux, Paris 2001.

London C., Protection de l’environnement au regard des principes fondamentaux du droit communautaire, „Les Petites Affiches” 1997, nº 82, s. 18–24.

Ludwikowski R.R., Handel międzynarodowy, Warszawa 2019.

Lutz C., Meyer B., Environmental Tax Reform in the European Union: Impact on CO2 Emissions and the Economy, „Zeitschrift für Energiewirtschaft” 2010, vol. 34, s. 1–10.

Łętowska E., Między Scyllą i Charybdą – sędzia polski między Strasburgiem i Luksemburgiem, „Europejski Przegląd Sądowy” 2005, nr 1, s. 3−10.

Machalica-Drozdek K.A., Rola cła w rozwoju gospodarczym kraju ze szczególnym uwzględnieniem czasów współczesnych, „Kwartalnik Prawno-Finansowy” 2019, nr 2, s. 7–25.

Maliszewska-Nienartowicz J., Rozwój zasady proporcjonalności w europejskim prawie wspólnotowym, „Studia Europejskie” 2006, nr 1, s. 59–80.

Maliszewska-Nienartowicz J., Zasada proporcjonalności jako podstawa oceny legalności ograniczeń swobód rynku wewnętrznego Unii Europejskiej, Toruń 2020.

Maliszewska-Nienartowicz J., Zasada proporcjonalności w prawie Wspólnot Europejskich, Toruń 2007.

Maliszewska-Nienartowicz J., Zasada proporcjonalności w prawie Wspólnot Europejskich – kryteria i zakres kontroli dokonywanej przez Trybunał Sprawiedliwości, [w:] C. Mik (red.), Zasady ogólne prawa wspólnotowego, Toruń 2007, s. 159–178.

Maliszewska-Nienartowicz J. (red.), Prawo antydyskryminacyjne. System Prawa Unii Europejskiej. Tom 6, Warszawa 2020.

Matusewicz M., Strefa euro a globalny kryzys finansowy XXI wieku, „Studia BAS” 2012, nr 3 (31), s. 9–28.

Matyjaszczyk E., Wpływ przyjęcia wybranych unijnych wymagań mających na celu zapewnienie bezpieczeństwa żywności i środowiska na rynek środków ochrony roślin w Polsce, „Zeszyty Naukowe SGGW W Warszawie – Problemy Rolnictwa Światowego” 2007, nr 2, s. 406–414.

Melo J. de, Solleder J.M., Barriers to Trade in Environmental Goods: How Important They Are and What Should Developing Countries Expect from Their Removal, „World Development” 2020, vol. 130, 104910.

Miąsik D., Zasada proporcjonalności w prawie wspólnotowym i jej stosowanie przez sądy krajowe, [w:] A. Wróbel (red.), Stosowanie prawa Unii Europejskiej przez sądy, Warszawa 2010, Lex/el.

Miąsik D., Skubisz R., Komentarz do art. 36 TFUE, [w:] D. Miąsik, N. Półtorak, A. Wróbel (red.), Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Komentarz. Tom I (art. 1–89), Warszawa 2012, Lex/el.

Miąsik D., Półtorak N., Wróbel A. (red.), Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Komentarz. Tom I (art. 1–89), Warszawa 2012, Lex/el.

Michalak M., Zasada przezorności w Unii Europejskiej – hamulec postępu czy najbardziej racjonalna droga?, „Studia Prawnoustrojowe” 2017, nr 37, s. 45−56.

Michalak M., Górski M., Ochrona środowiska w prawie unijnym, [w:] M. Górski (red.), Prawo ochrony środowiska, Warszawa 2021, s. 50−57.

Michalczyk W., Rymarczyk J. (red.), Teoria i praktyka międzynarodowej integracji gospodarczej. Międzynarodowe stosunki gospodarcze, Warszawa 2010.

Mielnik D., System kaucyjny obejmujący opakowania na napoje z tworzyw sztucznych w świetle ustawy z dnia 13 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. poz. 1852). Normatywne implikacje dla wojewódzkich inspektorów ochrony środowiska w aspekcie nakładania kar pieniężnych, „Prawo i Klimat” 2023, nr 4, s. 119–136.

Misonne D., Droit européen de l’environnement et de la santé: l’ambition d’un niveau élevé de protection, Louvain 2010.

Misonne D., The Court of Justice of the European Union and the High Level of Environmental Protection: Transforming a Policy Objective into a Concept Amenable to Judicial Review, [w:] C. Voigt (red.), International Judicial Practice on the Environment, Cambridge 2019, s. 212–236.

Moloney N., EU Financial Market Regulation after the Global Financial Crisis: “More Europe” or More Risks?, „Common Market Law Review” 2010, vol. 47(5), s. 1317–1383.

Molvaer R.K., Environmentally Induced Conflicts? A Discussion Based on Studies from the Horn of Africa, „Bulletin of Peace Proposals” 1991, vol. 22(2), s. 175−188.

Morawski W., Lasiński-Sulecki K., Rudyk T., Wprowadzenie, [w:] W. Morawski (red.), Wspólnotowy Kodeks Celny. Komentarz, Lex/el. 2017.

Möller K., Proportionality: Challenging the Critics, „International Journal of Constitutional Law” 2012, vol. 10(3), s. 709–731.

Müllerová H., Right to Environment, Balancing of Competing Interests and Proportionality, „The Lawyer Quarterly” 2018, vol. 8(2), s. 129−141.

Nicolaidis K., Trusting the Poles, Mark 2: Towards a Regulatory Peace Theory, [w:] I. Lianos, O. Odudu (red.), Regulating Trade in Services in the EU and the WTO: Trust, Distrust and Economic Integration, Cambridge 2012, s. 263–298.

Nizioł K., Prawne aspekty polityki podatkowej, Warszawa 2007.

Nizioł K., Fedorowicz M., Prawo finansowe Polski i Unii Europejskiej, Warszawa 2008.

Nowag J., Environmental Integration in Competition and Free-Movement Laws, Oxford 2016.

Nowag J., The Sky Is the Limit: On the Drafting of Article 11 TFEU’s Integration Obligation and its Intended Reach, [w:] B. Sjåfjell, A. Wiesbrock (red.), The Greening of European Business under EU Law: Taking Article 11 TFEU Seriously, London 2015, s. 15−30.

Nyka M., Instrumenty ograniczania wpływu handlu na środowisko. Studium z prawa międzynarodowego, Warszawa 2018.

Ogonowska A., Ekologiczne aspekty w polskim systemie podatków, [w:] W. Bożek (red.), System podatkowy w Polsce: jego rola i znaczenie w procesach gospodarowania, Szczecin 2016, s. 263−278.

Oliver P., Of Trailers and Jet Skis: Is the Case Law on Article 34 TFEU Hurtling in a New Direction?, „Fordham International Law Journal” 2011, vol. 33 (5), s. 1423−1471.

Oliver P., Some Further Reflections on the Scope of Article 28–30 (ex 30–36), „Common Market Law Review” 1999, vol. 36 (4), s. 783−806.

Opiłowska E., The Covid-19 Crisis: The End of a Borderless Europe?, „European Societies” 2021, vol. 23 (1), s. 589−600.

Panya O., Sirisai S., Environmental Consciousness in Thailand:. Contesting Maps of EcoConscious Minds, „Southeast Asian Studies” 2003, vol. 41, s. 59−75.

Pecho P., Good Bye Keck, A Comment on the Remarkable Judgment in Commission v. Italy, C-110/05, „Legal Issues of Economic Integration” 2009, vol. 36 (3), s. 257−272.

Pelkmans J., Mutual Recognition in Goods and Services: An Economic Perspective, [w:] F.K. Padoa Schioppa (red.), The Principle of Mutual Recognition in the European Integration Process, London 2005, s. 85–128.

Picod F., La nouvelle approche de la Cour de justice en matière d’entraves aux échanges, „Revue trimestrielle de droit européen” 1998, n° 2, s. 169−189.

Picod F., Protection de l’environnement et libre circulation des marchandises, [w:] J.-C. Masclet (red.), Actes du colloque d’Angers des 6 et 7 octobre 1994 La Communauté européenne et l’environnement, Angers 1997, s. 408−422.

Pigou F., The Economics of Welfare, London 1932.

Piska C., Art. 34–37 AEUV, [w:] T. Jaeger, H. Mayer, K. Stöger (red.), Kommentar zu EUV und AEUV unter Berücksichtigung der österreichischen Judikatur und Literatur, Manz 2012.

Pluciński E.M., Ekonomia gospodarki otwartej, Warszawa 2004.

Poncelet A., Free Movement of Goods and Environmental Protection in EU Law: A Troubled Relationship?, „International Community Law Review” 2013, vol. 15 (2), s. 171–201.

Portwood T., Competition Law & the Environment, London 2000.

Pouikli K., The EU Renewable Electricity Regulatory Framework and Its Legal Conflicts with Free trade Principles, „Journal of Law, Policy and Globalization” 2016, vol. 55, s. 19−26.

Pratt A.C., Boren T., Daubeuf C., Le Gall A., A Review of Tariff Barriers and Trade Costs Affecting the Creating Industries across European Borders, Amsterdam 2019.

Prieur M., Droit de l’environnement, Paris 2003.

Prüss-Ustün A., Wolf J., Corvalán C., Bos R., Neira M., Preventing Disease through healthy environments. A global assessment of the burden of disease from environmental risks, World Health Organization, Geneva 2016.

Przybojewska I., Instrumenty rynkowe w prawie ochrony środowiska Unii Europejskiej, Warszawa 2021.

Przybojewska I., Wykładnia rozszerzająca prawa ochrony środowiska jako szczególnej gałęzi prawa, „Studia Prawnicze KUL” 2019, nr 2, s. 67−85.

Ptak M., Opłaty i podatki ekologiczne w krajach Unii Europejskiej, „Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu” 2010, t. 4, nr 127, s. 74−88.

Puślecki Z.W., Światowa Organizacja Handlu i Unia Europejska wobec nowych wyzwań we współczesnym biznesie międzynarodowym, Warszawa 2021.

Pyć D., Działalność gospodarcza a ochrona środowiska, [w:] Z. Brodecki (red.), Ochrona środowiska. Acquis communautaire, Warszawa 2005, s. 393−412.

Quintavalla A., Yalnazov O., The Death of Laws: Mandatory Requirements and Environmental Protection, „European Journal of Legal Studies” 2021, vol. 13 (2), s. 9−27.

Radecki W., Ustawa o zapobieganiu szkodom w środowisku i ich ochronie. Komentarz, Warszawa 2007.

Rakoczy B., Prawo ochrony środowiska w styku z innymi obszarami systemu prawa, [w:] P. Korzeniowski (red.), Zagadnienia systemowe prawa ochrony środowiska, Łódź 2015, s. 69–79.

Rasmussen H., On Law and Policy in the European Court of Justice: A Comparative Study in Judicial Policymaking, Boston 2008.

Regan D.H., An Outsider’s View of Dassonville and Cassis de Dijon: On Interpretation and Policy, [w:] M. Maduro, L. Azoulai (red.), The Past and Future of EU Law. The Classics of EU Law Revisited on the 50th Anniversary of the Rome Treaty, Oxford 2010, s. 465–473.

Reich N., Scholes A., Scholes J., Understanding EU Internal Market Law. Third Edition, Brussels 2015.

Reid D.A., Trade and the Environment: Finding A Balance: The European Approach, „European Energy and Environmental Law Review” 1996, vol. 5 (5), s. 144–148.

Repetto R., Dower R.C., Gramlich R., Pollution and Energy Taxes: Their Environmental and Economic Benefits, „Challenge” 1993, vol. 36 (4), s. 9–14.

Rivers J., Proportionality and Variable Intensity of Review, „The Cambridge Law Journal” 2006, vol. 65 (1), s. 174−207.

Romi R., Quelques réflexions sur l’affrontement économie-écologie et son influence sur le droit, „Droit et Societé” 1998, nº 38, s. 131−140.

Ryszka J., Zasada proporcjonalności jako obiektywne uzasadnienie ograniczeń w swobodnym przepływie osób w Unii Europejskiej, „Opolskie Studia Administracyjno-Prawne” 2016, t. 14, nr 4 (1), s. 55−73.

Sadeleer N. de, Principe de proportionalité: cheval de Troie du marché intérieur?, „Law and European Affaires” 1999, no. 3−4, s. 379−388.

Sadeleer N. de, The Principle of a High Level of Environmental Protection in EU Law: Policy Principle or General Principle of Law?, [w:] L. Gipperth, C. Zetterberg (red.), Mijörättsliga Perspektiv Och Tankevändor, Vänbok till Jan Darpö & Gabriel Michanek, Förlag 2013, s. 447–465.

Sadeleer N. de, Trade V. Environment in EU Law, „US-China Law Review” 2016, vol. 13 (5), s. 365−381.

Scaccia G., Proportionality and the Balancing of Rights in the Case-law of European Courts, „federalismi.it” 2019, no. 4, s. 1−34.

Schemmel M.L., Regt B. de, The European Court of Justice and the Environmental Protection Policy of the European Community, „Boston College International and Comparative Law Review” 1994, vol. 17 (1), s. 53−83.

Schroder Z., Harmonization, Equivalence and Mutual Recognition of Standards in WTO Law, Alphen aan den Rijn 2011.

Schumacher T., The Environmental Integration Clause in Article 6 of the EU Treaty: Prioritising Environmental Protection, „Environmental Law Review” 2001, vol. 3 (1), s. 29−43.

Schutze R., Of Types and Tests: Towards a Unitary Doctrinal Framework for Article 34 TFEU?, „European Law Review” 2016, vol. 41(6), s. 826–842.

Schwarze J., European Administrative Law, London 1992.

Scott J., EC Environmental Law, London 1998.

Shuibhne N.N., The Coherence of EU Free Movement Law – Constitutional Responsibility and the Court of Justice, Oxford 2013.

Shuibhne N.N., The Free Movement of Goods and Article 28 EC: An Evolving Framework, „European Law Review” 2002, vol. 27(4), s. 408–425.

Sikora A., Konstytucjonalizacja ochrony środowiska w prawie Unii Europejskiej, „Europejski Przegląd Sądowy” 2021, nr 2, s. 4−17.

Sikora A., The Principle of a High Level of Protection as a Source of Enforceable Rights, „Cahiers de droit européen” 2016, nº 1, s. 399–418.

Sîrbu R., Erimia C.L., Considerations on the Greening of the Free Movement of Goods on the EU Internal Market from the Viewpoint of Environmental and Public Health Protection, „Ecoterra” 2015, vol. 12 (3), s. 21−24.

Sjåfjell B., The Legal Significance of Article 11 TFEU for EU Institutions and Member States, [w:] B. Sjåfjell, A. Wiesbrock (red.), The Greening of European Business under EU Law: Taking Article 11 TFEU Seriously, London 2015, s. 51−72.

Skibińska E., Wróbel A., Podstawowe zasady prawa Wspólnot Europejskich, [w:] A. Wróbel (red.), Wprowadzenie do prawa Wspólnot Europejskich (Unii Europejskiej), Kraków 2002, Lex/el.

Snell J., Economic Aims as Justification of Restrictions on Free Movement, [w:] A. Schrauwen (red.), The Rule of Reason: Rethinking Another Classic of European Legal Doctrine, Groningen 2005, s. 48−67.

Snell J., The Notion of Market Access: A Concept or a Slogan?, „Common Market Law Review” 2010, vol. 47 (2), s. 437–472.

Snell J., True Proportionality and Free Movement of Goods and Services, „European Business Law Review” 2000, vol. 11 (1), s. 50–57.

Soriano L.M., A Modest Notion of Coherence in Legal Reasoning. A Model for the European Court of Justice, „Ratio Juris” 2003, vol. 16 (3), s. 296–323.

Spaventa E., Leaving Keck Behind? The Free Movement of Goods after the Rulings in Commission v. Italy and Mickelsson and Roos, „European Law Review” 2009, vol. 34 (6), s. 914−932.

Spaventa E., On Discrimination and the Theory of Mandatory Requirements, „Cambridge Yearbook of European Legal Studies” 2002, vol. 3, s. 457−478.

Stefanicki R., Ograniczenia swobodnego przepływu towarów i usług ze względu na interes publiczny w świetle orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 2004, nr 3, s. 91−111.

Stefanicki R., Ograniczenia swobodnego przepływu usług (kapitału) usprawiedliwione względami interesu publicznego w świetle orzecznictwa Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości, „Problemy Współczesnego Prawa Międzynarodowego Europejskiego i Porównawczego” 2005, t. 3, s. 55–67.

Steinbach A., Brückmann R., Renewable Energy and the Free Movement of Goods, „Journal of Environmental Law” 2015, vol. 27 (1), s. 1–16.

Szajnar J., Co nam zostało z Keck i Mithouard? – analiza orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości inspirowanego wyrokiem z 24.11.1993 r. w sprawach połączonych: C-267/91 i C-268/91 Postępowanie karne przeciwko Bernardowi Keck i Danielowi Mithouard, „Europejski Przegląd Sądowy” 2015, nr 10, s. 25−34.

Szetela P., Import równoległy produktów leczniczych w Polsce – 10 lat doświadczeń i rozwoju, „Zarządzanie Publiczne” 2015, nr 2 (30), s. 207–222.

Szewardnadze E., „Literaturnaja Gazieta” 1989, nr 47.

Szpunar M., Swoboda przepływu towarów, [w:] Z. Brodecki (red.), Wolność gospodarcza, Warszawa 2003, Lex/el.

Szwarc-Kuczer M., Ewolucja definicji środka o skutku równoważnym do ograniczeń ilościowych w orzecznictwie TS – od Dassonville do Mickelsson, „Europejski Przegląd Sądowy” 2012, nr 1, s. 31–37.

Szydło M., How to Reconcile National Support for Renewable Energy with Internal Market Obligations? The Task for the EU Legislature after Ålands Vindkraft and Essent, „Common Market Law Review” 2015, vol. 52 (2), s. 489–510.

Szymańska E., Animal Protection as Part of EU Development Strategy, „Studia Iuridica Lublinensia” 2021, vol. 30 (3), s. 239−248.

Śledzińska-Simon A., Analiza proporcjonalności ograniczeń konstytucyjnych praw i wolności. Teoria i praktyka, Wrocław 2019.

Śleszyński J., Podatki środowiskowe i podział na grupy podatków według metodyki Eurostatu, „Optimum. Studia Ekonomiczne” 2014, nr 3, s. 52–68.

Świerczyńska J., W obliczu wyzwań – pół wieku funkcjonowania unii celnej w Unii Europejskiej, „Zeszyty Naukowe Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego w Zielonej Górze” 2019, nr 11, s. 119−136.

Targosz T., Formy wpływu prawa wspólnotowego na prawo państw członkowskich na przykładzie reklamy, „Problemy Współczesnego Prawa Międzynarodowego, Europejskiego i Porównawczego” 2007, t. 5, s. 32–61.

Thieffry P., Mesures publiques de protection de l’environnement et concurrence, „Actualité juridique. Edition droit administratif” 2007, nº 4, s. 170−189.

Thieme D., Rudolf B., PreussenElektra AG v. Schleswag AG, „American Journal of International Law” 2002, vol. 96 (1), s. 225−230.

Thomas R., Legitimate Expectations and Proportionality in Administrative Law, Oxford 2000.

Tomala M., Opodatkowanie ekologiczne narzędziem ochrony środowiska państw nordyckich, „Bezpieczeństwo. Teoria i Praktyka” 2018, nr 1, s. 103−115.

Tridimas T., The General Principles of EC Law, Oxford 1999.

Tridimas T., The Principle of Proportionality in Community Law: From the Rule of Law to Market Integration, „Irish Jurist” 1996, vol. 31, s. 83−101.

Tsifopoulou E., Renewable-Energy Support Schemes in the Case Law of the Court of Justice of the EU: Tensions Between Trade and Climate Objectives, „Climate Law” 2016, vol. 6 (3–4), s. 264–278.

Unfried M., The Cardiff Process: The Institutional and Political Challenges of Environmental Integration in the EU 2002 „Review of European Community and International Environmental Law” 2000, vol. 9 (2), s. 112–119.

Vandenhole K., Bauler T., Block T., How Dare You!: A Conceptualization of the Eco-shaming Discourse in Belgium, „Critical Policy Studies” 2023, vol. 18 (1), s. 111−130.

Van der Elst R., Les défis de la nouvelle directive sur les énergies renouvelables et son impact sur le commerce intra- et extracommunautaire, [w:] D. Buschle, S. Hirsbrunner, K. Kaddous (red.), European Energy Law, Basel 2011, s. 179−202.

Van Gerven W., Principe de proportionalité, abus de droit et droits fondamentaux, „Journal des tribunaux” 1992, n° 5629, s. 305−309.

Varga F., Fiscal Barriers to Trade within the EU Internal Market, „Teka Komisji Prawniczej PAN Oddział w Lublinie” 2021, t. 14, nr 1, s. 473−485.

Vedder B., Integrating Rather than Juxtaposing Environmental Policy and the Internal Market, [w:] P. Koutrakos, J. Snell (red.), Research Handbook on the Law of the EU’s Internal Market, Cheltenham 2017, s. 171–190.

Vermulst E.A., EC Customs Classification Rules: Should Ice Cream Melt?, „Michigan Journal of International Law” 1994, vol. 15 (4), s. 1241−1326.

Vial C., Protection de l’environnement et libre circulation des marchandises, Bruxelles 2006.

Voβ R., Swobody wspólnotowe w Traktacie ustanawiającym Wspólnotę Europejską. Swoboda przepływu towarów, usług i przedsiębiorczości. Komentarz, Warszawa 2009.

Wang Y., Renewable Electricity in Sweden: An Analysis of Policy and Regulations, „Energy Policy” 2006, vol. 34 (10), s. 1209−1220.

Wasmeier M., The Integration of Environmental Protection as A General Rule for Interpreting Community Law, „Common Market Law Review” 2001, vol. 38 (1), s. 159–177.

Wąsek-Wiaderek M., Omówienie głównych tez opinii adwokata generalnego w sprawie C-440/05, „Przegląd Orzecznictwa Europejskiego w Sprawach Karnych. Biuro Studiów i Analiz Sądu Najwyższego” 2007, nr 1−2, s. 4−7.

Weatherill S., After Keck: Some thoughts on How to Clarify the Clarification, „Common Market Law Review” 1996, vol. 33 (5), s. 887–908.

Weatherill S., Beaumont P., EU Law, London 1999.

Weiss F., Kaupa C., European Union Internal Market Law, Cambridge 2014.

Wennerås P., Moen K.B., Selling Arrangements, Keeping Keck, „European Law Review” 2010, vol. 35 (3), s. 387–400.

Wheeler M., The Legality of Restrictions on the Movement of Wastes under Community Law, „Journal of Environmental Law” 1993, vol. 5 (1), s. 133−148.

Wiesbrock A., Sjåfjell B., The Importance of Article 11 TFEU for Regulating Business in the EU: Securing the Very Basis of Our Existence, „Nordic & European Company Law Working Papers”, vol. 14 (7), s. 1−12.

Winter G., Ecological Proportionality. An Emerging Principle of Law for Nature?, [w:] C. Voigt (red.), Rule of Law for Nature, Cambridge 2013, s. 111–129.

Woźniak M., The Relationship between Law, Ratified Agreement and the EU Law in the Light of the Polish Constitution and Application of the EU Law by Public Administration in Poland, „Opolskie Studia Administracyjno-Prawne” 2017, t. 15, nr 4, s. 85−99.

Woźniak M., Zrównoważony rozwój jako strategia definiująca nowoczesne gospodarowanie przestrzenią w Polsce (aspekty prawne), „Ekonomia i Prawo” 2011, t. 7, s. 129−144.

Wróbel A. (red.), Stosowanie prawa Unii Europejskiej przez sądy, Warszawa 2010, Lex/el.

Wyrozumska A., Państwa członkowskie a Unia Europejska, [w:] J. Barcz (red.), Prawo Unii Europejskiej. Zagadnienia systemowe. Prawo materialne i polityki, Warszawa 2006, s. 341−379.

Zalasiński A., Komentarz do art. 110, [w:] K. Kowalik-Bańczyk, M. Szwarc-Kuczer, A. Wróbel (red.), Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. Komentarz. Tom II (art. 90–222), Warszawa 2012, Lex/el.

Zalasiński A., Zakaz dyskryminacji w sferze podatków bezpośrednich w prawie podatkowym Wspólnoty Europejskiej, Warszawa 2006.

Zanetti V., Proportionality and Compromises, „Journal of Moral Philosophy” 2020, no. 17, s. 75–97.

Zawidzka A., Rynek wewnętrzny Wspólnoty Europejskiej a interes publiczny, Warszawa 2005.

Zgud K., Realizacja strategii zrównoważonego rozwoju UE i strategii krajowych, „Problemy Rozwoju Miast” 2010, t. 7, nr 4, s. 7−22.

Ziegler A.R., Trade and Environmental Law, Oxford 1996.

Ziółko M., Podatki ekologiczne w Polsce, [w:] P. Urbanek, E. Walińska (red.), Ekonomia i nauki o zarządzaniu w warunkach integracji europejskiej, Łódź 2016, s. 139–149.

Żylicz T., Ekonomia środowiska i zasobów naturalnych, Warszawa 2004.

Wyrok SPI z dnia 11 września 2002 r. w sprawie T-13/99 Pfizer Animal Health SA przeciwko Radzie Unii Europejskiej, Zb. Orz. 2002 II-03305, ECLI:EU:T:2002:209.

Wyrok SPI z dnia 11 lipca 2007 r. w sprawie T-229/04 Królestwo Szwecji przeciwko Komisji Europejskiej, Zb. Orz. 2007 II-02437, ECLI:EU:T:2007:217.

Wyrok SPI z dnia 7 marca 2012 r. w sprawie T-210/02 RENV British Aggregates Association przeciwko Komisji Europejskiej, ECLI:EU:T:2012:110.

Wyrok TSUE z dnia 19 grudnia 1961 r. w sprawie 7/61 Europejska Wspólnota Gospodarcza przeciwko Republice Włoskiej, Zb. Orz. 1961 00635, ECLI:EU:C:1961:31.

Wyrok TSUE z dnia 14 grudnia 1962 r. w połączonych sprawach 2 i 3/62 Europejska Wspólnota Gospodarcza przeciwko Wielkiemu Księstwu Luksemburga i Królestwu Belgii, Zb. Orz. 1962 00813, ECLI:EU:C:1962:45.

Wyrok TSUE z dnia 15 lipca 1964 r. w sprawie 6/64 Flaminio Costa przeciwko E.N.E.L., Zb. Orz. 1964 01141, ECLI:EU:C:1964:66.

Wyrok TSUE z dnia 8 lipca 1965 r. w sprawie 10–65, Waldemar Deutschmann przeciwko Republice Federalnej Niemiec, Zb. Orz. 1965 00601, ECLI:EU:C:1965:75.

Wyrok TSUE z dnia 10 grudnia 1968 r. w sprawie 7/68 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Włoskiej, Zb. Orz. 1968 00617, ECLI:EU:C:1968:51.

Wyrok TSUE z dnia 1 lipca 1969 r. w połączonych sprawach 2/69 i 3/69 Sociaal Fonds voor de Diamantarbeiders przeciwko SA Ch. Brachfeld & Sons i Chougol Diamond Co., Zb. Orz. 1969 00211, ECLI:EU:C:1969:30.

Wyrok TSUE z dnia 1 lipca 1969 r. w sprawie 24/68 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Włoskiej, Zb. Orz. 1969 00193, ECLI:EU:C:1969:29.

Wyrok TSUE z dnia 15 grudnia 1971 r. w połączonych sprawach od C-51/71 do C-54/71 International Fruit Company przeciwko Produktschap voor Groenten en Fruit, Zb. Orz. 1971 01107, ECLI:EU:C:1971:128.

Wyrok TSUE z dnia 14 grudnia 1972 r. w sprawie 29/72 S.p.A. Marimex przeciwko Amministrazione Finanziaria Italiana, Zb. Orz. 1972 01309, ECLI:EU:C:1972:126.

Wyrok TSUE z dnia 12 lipca 1973 r. w sprawie 2/73 Riseria Luigi Geddo przeciwko Ente Nazionale Risi, Zb. Orz. 1973 00865, ECLI:EU:C:1973:89.

Wyrok TSUE z dnia 19 lipca 1973 r. w sprawie 77/72 Carmine Capolongo przeciwko Azienda Agricole Maya, Zb. Orz. 1973 00611, ECLI:EU:C:1973:65.

Wyrok TSUE z dnia 11 lipca 1974 r. w sprawie 8/74 Procureur du Roi przeciwko Benoît i Gustave Dassonville, Zb. Orz. 1974 00837, ECLI:EU:C:1974:82.

Wyrok TSUE z dnia 26 lutego 1975 r. w sprawie 63/74 Cadsky przeciwko Istituto Nazionale per il Commercio Estero, Zb. Orz. 1975 00281, ECLI:EU:C:1975:33.

Wyrok TSUE z dnia 18 czerwca 1975 r. w sprawie 94/74 Industria Gomma Articoli Vari IGAV przeciwko Ente nazionale per la cellulosa e per la carta ENCC, Zb. Orz. 1975 00699, ECLI:EU:C:1975:81.

Wyrok TSUE z dnia 8 lipca 1975 r. w sprawie 4/75 Rewe-Zentralfinanz eGmbH przeciwko Landwirtschaftskammer, Zb. Orz. 1975 00843, ECLI:EU:C:1975:98.

Wyrok TSUE z dnia 5 lutego 1976 r. w sprawie 87/75 Bresciani przeciwko Amministrazione delle finanze dello Stato, Zb. Orz. 1976 00129, ECLI:EU:C:1976:18.

Wyrok TSUE z dnia 17 lutego 1976 r. w sprawie 45/75 Rewe-Zentrale des Lebensmittel-Großhandels GmbH przeciwko Hauptzollamt Landau/Pfalz, Zb. Orz. 1976 00181, ECLI:EU:C:1976:22.

Wyrok TSUE z dnia 20 maja 1976 r. w sprawie 104/75 Adriaan de Peijper, directeur de la société Centrafarm BV, Zb. Orz. 1976 00613, ECLI:EU:C:1976:67.

Wyrok TSUE z dnia 15 grudnia 1976 r. w sprawie C-35/76, Simmenthal SpA przeciwko Ministero delle Finanze italiano, Zb. Orz. 1976 01871, ECLI:EU:C:1976:180.

Wyrok TSUE z dnia 25 stycznia 1977 r. w sprawie 46/76 W.J.G. Bauhuis przeciwko państwu niderlandzkiemu, Zb. Orz. 1977 00005, ECLI:EU:C:1977:6.

Wyrok TSUE z dnia 5 października 1977 r. w sprawie 5–77 Carlo Tedeschi przeciwko Denkavit Commerciale s.r.l., Zb. Orz. 1977 01555, ECLI:EU:C:1977:144.

Wyrok TSUE z dnia 9 marca 1978 r. w sprawie 106/77 Amministrazione delle Finanze dello Stato przeciwko Simmenthal SpA, Zb. Orz. 1978 00629, ECLI: EU:C:1978:49.

Wyrok TSUE z dnia 10 października 1978 r. w sprawie 148/77 H. Hansen jun. & O.C. Balle GmbH & Co. przeciwko Hauptzollamt de Flensburg, Zb. Orz. 1978 01787, ECLI:EU:C:1978:173.

Wyrok TSUE z dnia 20 lutego 1979 r. w sprawie 120/78 Rewe przeciwko Bundesmonopolverwaltung für Branntwein, Zb. Orz. 1979 00649, ECLI:EU:C:1979:42.

Wyrok TSUE z dnia 31 maja 1979 r. w sprawie 132/78 SARL Denkavit Loire przeciwko Francji, Zb. Orz. 1979 01923, ECLI:EU:C:1979:139.

Wyrok TSUE z dnia 8 listopada 1979 r. w sprawie 15/79 P.B. Groenveld BV przeciwko Produktschap voor Vee en Vlees, Zb. Orz. 1979 03409, ECLI:EU:C:1979:253.

Wyrok TSUE z dnia 14 grudnia 1979 r. w sprawie 34/79 Regina przeciwko Maurice Donald Henn i John Frederick Ernest Darby, Zb. Orz. 1979 03795, ECLI:EU:C:1979:295.

Wyrok TSUE z dnia 8 stycznia 1980 r. w sprawie C-21/79 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Włoskiej, Zb. Orz. 1980 00001, ECLI:EU:C:1980:1.

Wyrok TSUE z dnia 27 lutego 1980 r. w sprawie 168/78 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Francuskiej, Zb. Orz. 1980 00347, ECLI:EU:C:1980:51.

Wyrok TSUE z dnia 27 lutego 1980 r. w sprawie 170/78 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Zjednoczonemu Królestwu Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, Zb. Orz. 1983 02265, ECLI:EU:C:1980:53.

Wyrok TSUE z dnia 26 czerwca 1980 r. w sprawie 788/79 Criminal proceedings przeciwko Herbert Gilli i Paul Andres, Zb. Orz. 1980 02071, ECLI:EU:C:1980:171.

Wyrok TSUE z dnia 14 stycznia 1981 r. w sprawie 140/79 Chemial Farmaceutici SpA przeciwko DAF SpA, Zb. Orz. ECLI:EU:C:1981:1.

Wyrok TSUE z dnia 22 stycznia 1981 r. w sprawie 58/80 Dansk Supermarked A/S przeciwko A/S Imerco, Zb. Orz. 1981 00181, ECLI:EU:C:1981:17.

Wyrok TSUE z dnia 28 stycznia 1981 r. w sprawie C-32/80 Postępowanie karne przeciwko J.A.W.M.J. Kortmann, Zb. Orz. 1981 00251, ECLI:EU:C:1981:20.

Wyrok TSUE z dnia 3 lutego 1981 r. w sprawie 90/79 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Francuskiej, Zb. Orz. 1981 00283, ECLI:EU:C:1981:27.

Wyrok TSUE z dnia 27 maja 1981 r. w połączonych sprawach 142 i 143/80 Amministrazione delle finanze dello Stato przeciwko Essevi et Salengo, Zb. Orz. 1981 01413, ECLI:EU:C:1981:121.

Wyrok TSUE z dnia 17 czerwca 1981 r. w sprawie 113/80 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Irlandii, Zb. Orz. 1981 01625, ECLI:EU:C:1981:139.

Wyrok TSUE z dnia 14 lipca 1981 r. w sprawie 155/80 Sergius Oebel, Zb. Orz. 1981 01993, ECLI:EU:C:1981:177.

Wyrok TSUE z dnia 17 grudnia 1981 r. w sprawie 272/80 Postępowanie karne przeciwko Frans-Nederlandse Maatschappij voor Biologische Producten BV, Zb. Orz. 1981 03277, ECLI:EU:C:1981:312.

Wyrok TSUE z dnia 9 czerwca 1982 r. w sprawie 95/81 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Włoskiej, Zb. Orz. 1982 02187, ECLI:EU:C:1982:216.

Wyrok TSUE z dnia 15 lipca 1982 r. w sprawie 40/82 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Zjednoczonemu Królestwu Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, Zb. Orz. 1984 00283, ECLI:EU:C:1982:285.

Wyrok TSUE z dnia 10 listopada 1982 r. w sprawie C-261/81 Walter Rau Lebensmittelwerke przeciwko De Smedt PVBA, Zb. Orz. 1982 03961, ECLI:EU:C:1982:382.

Wyrok TSUE z dnia 24 listopada 1982 r. w sprawie 249/81 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Irlandii, Zb. Orz. 1982 04005, ECLI:EU:C:1982:402.

Wyrok TSUE z dnia 10 marca 1983 r. w sprawie C-172/82 Syndicat national des fabricants raffineurs d’huile de graissage i inni przeciwko Groupement d’intérêt économique “Inter-Huiles” i inni, Zb. Orz. 1983 00555, ECLI:EU:C:1983:69.

Wyrok TSUE z dnia 14 lipca 1983 r. w sprawie 174/82 Postępowanie karne przeciwko Sandoz BV, Zb. Orz. 1983 02445, ECLI:EU:C:1983:213.

Wyroku TSUE z dnia 9 listopada 1983 r. w sprawie 158/82 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Danii, Zb. Orz. 1983 03573, ECLI:EU:C:1983:317.

Wyrok TSUE z dnia 9 lutego 1984 r. w sprawie 295/82 Groupement d’intérêt économique “Rhône-Alpes Huiles” i inni przeciwko Syndicat national des fabricants raffineurs d’huile de graissage i inni, Zb. Orz. 1984 00575, ECLI:EU:C:1984:48.

Wyrok TSUE z dnia 13 marca 1984 r. w sprawie C-16/83 Postępowanie karne przeciwko Karl Prantl, Zb. Orz. 1984 01299, ECLI:EU:C:1984:101.

Wyrok TSUE z dnia 10 lipca 1984 r. w sprawie 72/83 Campus Oil Limited i inni przeciwko ministre pour l’Industrie i l’Energie i inni, Zb. Orz. 1984 02727, ECLI: EU:C:1984:256.

Wyrok TSUE z dnia 19 września 1984 r. w sprawie 94/83 Postępowanie karne przeciwko Albert Heijn BV, Zb. Orz. 1984 03263, ECLI:EU:C:1984:285.

Wyrok TSUE z dnia 6 listopada 1984 r. w sprawie 177/83 Th. Kohl KG przeciwko Ringelhan & Rennett SA i Ringelhan Einrichtungs GmbH., Zb. Orz. 1984 03651, ECLI: EU:C:1984:334.

Wyrok TSUE z dnia 7 lutego 1985 r. w sprawie 240/83 Procureur de la République przeciwko Association de défense des brûleurs d’huiles usagées (ADBHU), Zb. Orz. 1985 00531, ECLI:EU:C:1985:59.

Wyrok TSUE z dnia 14 maja 1985 r. w sprawie C-139/84 Van Dijk’s Boekhuis BV przeciwko Staatssecretaris van Financiën, Zb. Orz. 1985 01405, ECLI:EU: C:1985:195.

Wyrok TSUE z dnia 11 lipca 1985 r. w sprawach połączonych 60 i 61/84 Cinéthèque SA i inni przeciwko Fédération nationale des cinémas français, Zb. Orz. 1985 02605, ECLI:EU:C:1985:329.

Wyrok TSUE z dnia 10 grudnia 1985 r. w sprawie 247/84 Postępowanie karne przeciwko Léon Motte, Zb. Orz. 1985 03887, ECLI:EU:C:1985:492.

Wyrok TSUE z dnia 13 marca 1986 r. w sprawie C-54/85 Postępowanie karne przeciwko Xavier Mirepoix, Zb. Orz. 1986 01067, ECLI:EU:C:1986:123.

Wyrok TSUE z dnia 12 czerwca 1986 r. w sprawie C-50/85 Bernhard Schloh przeciwko SPRL Auto contrôle technique, Zb. Orz. 1986 01855, ECLI:EU:C:1986:244.

Wyrok TSUE z dnia 10 lipca 1986 r. w sprawie 95/84 Boriello przeciwko Alain Darras i Dominique Tostain, Zb. Orz. 1986 02253, ECLI:EU:C:1986:301.

Wyrok TSUE z dnia 16 grudnia 1986 r. w sprawie 200/85 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Włoskiej, Zb. Orz. 1986 03953, ECLI:EU:C:1986:492.

Wyrok TSUE z dnia 7 maja 1987 r. w sprawie 186/85 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Belgii, Zb. Orz. 1987 02029, ECLI:EU:C:1987:208.

Wyrok TSUE z dnia 7 maja 1987 r. w sprawie 193/85 Cooperativa Co-Frutta Srl przeciwko Amministrazione delle finanze dello Stato, Zb. Orz. 1987 02085, ECLI: EU:C:1987:210.

Wyrok TSUE z dnia 9 lipca 1987 r. w sprawie 356/85 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Belgii, Zb. Orz. 1987 03299, ECLI:EU:C:1987:353.

Wyrok TSUE z dnia 3 marca 1988 r. w sprawie 252/86 Gabriel Bergandi przeciwko Directeur général des impôts, Zb. Orz. 1988 01343, ECLI:EU:C:1988:112.

Wyrok TSUE z dnia 3 marca 1988 r. w sprawie 434/85 Allen and Hanburys Ltd przeciwko Generics (UK) Ltd., Zb. Orz. 1988 01245, ECLI:EU:C:1988:109.

Wyrok TSUE z dnia 20 września 1988 r. w sprawie 302/86 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Danii, Zb. Orz. 1988 04607, ECLI:EU:C:1988:421.

Wyrok TSUE z dnia 27 września 1988 r. w sprawie 18/87 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Federalnej Niemiec, Zb. Orz. 1988 05427, ECLI:EU:C:1988:453.

Wyrok TSUE z dnia 7 marca 1989 r. w sprawie 215/87 Heinz Schumacher przeciwko Hauptzollamt Frankfurt am Main-Ost, Zb. Orz. 1989 00617, ECLI:EU:C: 1989:111.

Wyrok TSUE z dnia 18 maja 1989 r. w połączonych sprawach 266/87 i 267/87 The Queen przeciwko Royal Pharmaceutical Society of Great Britain, ex parte Association of Pharmaceutical Importers i innym, Zb. Orz. 1989 01295, ECLI:EU:C: 1989:205.

Wyrok Trybunału z dnia 30 maja 1989 r. w sprawie 340/87 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Włoskiej, Zb. Orz. 1989 01483, ECLI:EU:C: 1989:219.

Wyrok TSUE z dnia 11 lipca 1989 r. w sprawie 170/88 Ford España SA przeciwko Estado español, Zb. Orz. 1989 02305, ECLI:EU:C:1989:306.

Wyrok TSUE z dnia 23 listopada 1989 r. w sprawie 145/88 Torfaen Borough Council przeciwko B & Q plc, Zb. Orz. 1989 03851, ECLI:EU:C:1989:593.

Wyrok TSUE z dnia 13 listopada 1990 r. w sprawie 331/88 The Queen przeciwko Minister of Agriculture, Fisheries and Food i Secretary of State for Health, ex parte: Fedesa i inni, Zb. Orz. 1990 I-04023, ECLI:EU:C:1990:391.

Wyrok TSUE z dnia 11 grudnia 1990 r. w sprawie 47/88 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Danii, Zb. Orz. 1990 I-04509, ECLI:EU:C:1990:449.

Wyrok TSUE z dnia 21 marca 1991 r. w sprawie 369/88 Postępowanie karne przeciwko Jean-Marie Delattre, Zb. Orz. 1991 I-01487, ECLI:EU:C:1991:137.

Wyrok TSUE z dnia 25 lipca 1991 r. w połączonych sprawach C-1/90 i 176/90 Aragonesa de Publicidad Exterior SA i Publivía SAE przeciwko Departamento de Sanidad y Seguridad Social de la Generalitat de Cataluña, Zb. Orz. 1991 I-04151, ECLI:EU:C:1991:327.

Wyrok TSUE z dnia 4 października 1991 r. w sprawie C-367/89 Postępowanie karne przeciwko Aimé Richardt i Les Accessoires Scientifiques SNC, Zb. Orz. 1991 I-04621, ECLI:EU:C:1991:376.

Wyrok TSUE z dnia 11 marca 1992 r. w sprawach połączonych C-78/90, C-79/90, C-80/90, C-81/90, C-82/90, i C-83/90 Compagnie Commerciale de l’Ouest i inni przeciwko Receveur principal des douanes de La Pallice Port, Zb. Orz. 1992 I-01847, ECLI:EU:C:1992:118.

Wyrok TSUE z dnia 9 lipca 1992 r. w sprawie C-2/90 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Belgii, Zb. Orz. 1992 I-04431, ECLI:EU:C:1992:310.

Wyrok TSUE z dnia 16 lipca 1992 r. w sprawie 163/90 Léopold Legros, Zb. Orz. 1992 I-04625, ECLI:EU:C:1992:326.

Wyrok TSUE z dnia 17 listopada 1992 r. w sprawie C-105/91 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Greckiej, Zb. Orz. 1992 I-05871, ECLI:EU:C: 1992:441.

Wyrok TSUE z dnia 16 grudnia 1992 r. w sprawie C-169/91 Council of the City of Stoke-on-Trent i Norwich City Council przeciwko B & Q plc., Zb. Orz. 1992 I-06635, ECLI:EU:C:1992:519.

Wyrok TSUE z dnia 24 listopada 1993 r. w połączonych sprawach C-267/91 i C-268/91 Postępowanie karne przeciwko Bernard Keck i Daniel Mithouard, Zb. Orz. 1993 I-06097, ECLI:EU:C:1993:905.

Wyrok TSUE z dnia 15 grudnia 1993 r. w sprawie C-292/92 Ruth Hünermund i inni przeciwko Landesapothekerkammer Baden-Württemberg, Zb. Orz. 1993 I-06787, ECLI:EU:C:1993:932.

Wyrok TSUE z dnia 27 kwietnia 1994 r. w sprawie C-393/92 Commune d’Almelo i inni przeciwko NV Energiebedrijf Ijsselmij, Zb. Orz. 1994 I-01477, ECLI:EU:C: 1994:171.

Wyrok TSUE z dnia 17 maja 1994 r. w sprawie 41/93 Republika Francuska przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich, Zb. Orz. 1994 I-01829, ECLI:EU:C:1994:196.

Wyrok TSUE z dnia 13 lipca 1994 r. w sprawie C-131/93 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Federalnej Niemiec, Zb. Orz. 1994 I-03303, ECLI:EU:C:1994:290.

Wyrok TSUE z dnia 14 lipca 1994 r. w sprawie C-379/92 Postępowanie karne przeciwko Matteo Peralta, Zb. Orz. 1994 I-03453, ECLI:EU:C:1994:296, pkt 24.

Wyrok TSUE z dnia 17 października 1995 r. w sprawie C-70/94 Fritz Werner Industrie-Ausrüstungen GmbH przeciwko Republice Federalnej Niemiec, Zb. Orz. 1995 I-03189, ECLI:EU:C:1995:328.

Wyrok TSUE z dnia 17 października 1995 r. w sprawie C-83/94 Postępowanie karne przeciwko Peter Leifer, Reinhold Otto Krauskopf i Otto Holzer, Zb. Orz. 1995 I-0323, ECLI:EU:C:1995:329.

Wyrok TSUE z dnia 23 maja 1996 r. w sprawie C-5/94 The Queen v Ministry of Agriculture, Fisheries and Food, ex parte: Hedley Lomas Ltd., Zb. Orz. 1996 I-02553, ECLI:EU:C:1996:205.

Wyrok TSUE z dnia 27 czerwca 1996 r. w sprawie C-293/94 Postępowanie karne przeciwko Jacqueline Brandsma, Zb. Orz. 1996 I-03159, ECLI:EU:C:1996:254.

Wyrok TSUE z dnia 13 marca 1997 r. w sprawie C-197/96 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Francuskiej, Zb. Orz. 1997 I-06959, ECLI: EU:C:1997:155.

Wyrok TSUE z dnia 26 czerwca 1997 r. w sprawie C-368/95 Vereinigte Familiapress Zeitungsverlags- und vertriebs GmbH przeciwko Heinrich Bauer Verlag, Zb. Orz. 1997 I-03689, ECLI:EU:C:1997:325.

Wyrok TSUE z dnia 17 lipca 1997 r. w sprawie C-90/94 Haahr Petroleum Ltd przeciwko Åbenrå Havn, Ålborg Havn, Horsens Havn, Kastrup Havn NKE A/S, Næstved Havn, Odense Havn, Struer Havn i Vejle Havn, przy udziale Trafikministeriet, Zb. Orz. 1997 I-04085, ECLI:EU:C:1997:368.

Wyrok TSUE z dnia 23 października 1997 r. w sprawie C-159/94 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Francuskiej, Zb. Orz. 1997 I-05815, ECLI: EU:C:1997:501.

Wyrok TSUE z dnia 23 października 1997 r. w sprawie C-375/95 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Greckiej, Zb. Orz. 1997 I-05981, ECLI:EU:C:1997:505.

Wyrok TSUE z dnia 9 grudnia 1997 r. w sprawie C-265/95 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Francuskiej, Zb. Orz. 1997 I-06959, ECLI: EU:C:1997:595.

Wyrok TSUE z dnia 19 marca 1998 r. w sprawie C-1/96 The Queen przeciwko Minister of Agriculture, Fisheries and Food, ex parte Compassion in World Farming Ltd., Zb. Orz. 1998 I-01251, ECLI:EU:C:1998:113.

Wyrok TSUE z dnia 2 kwietnia 1998 r. w sprawie C-213/96 Outokumpu Oy, Zb. Orz. 1998 I-01777, ECLI:EU:C:1998:155.

Wyrok TSUE z dnia 28 kwietnia 1998 r. w sprawie C-120/95 Nicolas Decker przeciwko Caisse de maladie des employés privés, Zb. Orz. 1998 I-01831, ECLI:EU:C:1998:167.

Wyrok TSUE z dnia 17 czerwca 1998 r. w sprawie 68/96 Grundig Italiana SpA przeciwko Ministero delle Finanze, Zb. Orz. 1998 I-03775, ECLI:EU:C:1998:299.

Wyrok TSUE z dnia 18 czerwca 1998 r. w sprawie C-266/96 Corsica Ferries France SA przeciwko Gruppo Antichi Ormeggiatori del porto di Genova Coop. arl, Gruppo Ormeggiatori del Golfo di La Spezia Coop. arl i Ministero dei Trasporti e della Navigazione, Zb. Orz. 1998 I-03949, ECLI:EU:C:1998:30.

Wyrok TSUE z dnia 25 czerwca 1998 r. w sprawie C-192/96 Beside BV i I.M. Besselsen przeciwko Minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, Zb. Orz. 1998 I-04029, ECLI:EU:C:1998:315.

Wyrok TSUE z dnia 25 czerwca 1998 r. w sprawie C-203/96 Chemische Afvalstoffen Dusseldorp e.a. przeciwko Minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, Zb. Orz. 1998 I-04075, ECLI:EU:C:1998:316.

Wyrok TSUE z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie C-284/95 Safety Hi-Tech Srl przeciwko S. & T. Srl., Zb. Orz. 1998 I-04301, ECLI:EU:C:1998:352.

Wyrok TSUE z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie C-341/95 Gianni Bettati przeciwko Safety Hi-Tech Srl, Zb. Orz. 1998 I-04355, ECLI:EU:C:1998:353.

Wyrok TSUE z dnia 14 lipca 1998 r. w sprawie C-389/96 Aher-Waggon GmbH przeciwko Bundesrepublik Deutschland, Zb. Orz. 1998 I-04473, ECLI:EU:C:1998:357.

Wyrok TSUE z dnia 3 grudnia 1998 r. w sprawie C-67/97 Postępowanie karne przeciwko Ditlev Bluhme, Zb. Orz. 1998 I-8033, ECLI:EU:C:1998:584.

Wyrok TSUE z dnia 11 maja 1999 r. w sprawie C-350/97 Wilfried Monsees przeciwko Unabhängiger Verwaltungssenat für Kärnten, Zb. Orz. 1999 I-02921, ECLI: EU:C:1999:242.

Wyrok TSUE z dnia 15 czerwca 1999 r. w sprawie C-394/97 Postępowanie karne przeciwko Sami Heinonen, Zb. Orz. 1999 I-03599, ECLI:EU:C:1999:308.

Wyrok TSUE z dnia 21 października 1999 r. w sprawie C-67/98 Questore di Verona przeciwko Diego Zenatti, Zb. Orz. 1999 I-07289, ECLI:EU:C:1999:514.

Wyrok TSUE z dnia 26 października 1999 r. w sprawie C-273/97 Angela Maria Sirdar przeciwko The Army Board i Secretary of State for Defence, Zb. Orz. 1999 I-07403, ECLI:EU:C:1999:523.

Wyrok TSUE z dnia 11 stycznia 2000 r. w sprawie C285/98 Tanja Kreil przeciwko Republice Federalnej Niemiec, Zb. Orz. 2000 I-00069, ECLI:EU:C:2000:2.

Wyrok TSUE z dnia 23 maja 2000 r. w sprawie 209/98 Entreprenørforeningens Affalds/Miljøsektion (FFAD) przeciwko Københavns Kommune, Zb. Orz. 2000 I-03743, ECLI:EU:C:2000:279.

Wyrok TSUE z dnia 11 lipca 2000 r. w sprawie C-473/98 Kemikalieinspektionen przeciwko Toolex Alpha AB., Zb. Orz. 2000 I-05681, ECLI:EU:C:2000:379.

Wyrok TSUE z dnia 13 lipca 2000 r. w sprawie C423/98 Alfredo Albore, Zb. Orz. 2000 I-05965, ECLI:EU:C:2000:40.

Wyrok TSUE z dnia 12 października 2000 r. w sprawie C-314/98 Snellers Auto’s BV przeciwko Algemeen Directeur van de Dienst, Zb. Orz. 2000 I-08633, ECLI: EU:C:2000:557.

Wyrok TSUE z dnia 16 listopada 2000 r. w sprawie C-217/99 Komisja przeciwko Belgii, Zb. Orz. 2000 I-10251, ECLI:EU:C:2000:638.

Wyrok TSUE z dnia 13 marca 2001 r. w sprawie C-379/98 PreussenElektra AG przeciwko Schhleswag AG przy udziale Windpark Reußenköge III GmbH i Land Schleswig-Holstein, Zb. Orz. 2001 I-02099, ECLI:EU:C:2001:160.

Wyrok TSUE z dnia 12 lipca 2001 r. w sprawie C-189/01 H. Jippes, Afdeling Groningen van de Nederlandse Vereniging tot Bescherming van Dieren i Afdeling Assen en omstreken van de Nederlandse Vereniging tot Bescherming van Dieren przeciwko Minister van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij, Zb. Orz. 2001 I-05689, ECLI:EU:C:2001:420.

Wyrok TSUE z dnia 23 października 2001 r. w sprawie C-510/99 Postępowanie karne przeciwko Xavier Tridon, Zb. Orz. 2001 I-07777, ECLI:EU:C:2001:559.

Wyrok TSUE z dnia 25 października 2001 r. w sprawie C398/98 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Greckiej, Zb. Orz. 2001 I-07915, ECLI:EU:C: 2001:565.

Wyrok TSUE z dnia 13 grudnia 2001 r. w sprawie C-324/99 DaimlerChrysler, Zb. Orz. 2001 I-09897, ECLI:EU:C:2001:682.

Wyrok TSUE z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie C-145/99 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Włoskiej, Zb. Orz. 2002 I-02235, ECLI:EU:C:2002:142.

Wyrok TSUE z dnia 6 czerwca 2002 r. w sprawie C-159/00 Sapod Audic przeciwko Eco-Emballages SA., Zb. Orz. 2002 I-05031, ECLI:EU:C:2002:343.

Wyrok TSUE z dnia 13 czerwca 2002 r. w sprawie C-117/00 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Irlandii, Zb. Orz. 2002 I-05335, ECLI:EU:C:2002:366.

Wyrok TSUE z dnia 20 czerwca 2002 r. w połączonych sprawach C-388/00 i C-429/00 Radiosistemi Srl przeciwko Prefetto di Genova, Zb. Orz. 2002 I-05845, ECLI:EU:C:2002:390.

Wyrok TSUE z dnia 5 listopada 2002 r. w sprawie C-325/00 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Federalnej Niemiec, Zb. Orz. 2002 I-09977, ECLI:EU:C:2002:633.

Wyrok TSUE z dnia 27 lutego 2003 r. w sprawie C-389/00 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Federalnej Niemiec, Zb. Orz. 2003 I-02001, ECLI:EU:C:2003:111.

Wyrok TSUE z dnia 11 marca 2003 r. w sprawie C186/01 Alexander Dory przeciwko Republice Federalnej Niemiec, Zb. Orz. 2003 I-02479, ECLI:EU:C:2003:146.

Wyrok TSUE z dnia 12 czerwca 2003 r. w sprawie C-112/00 Eugen Schmidberger, Internationale Transporte und Planzüge Przeciwko Republice Austrii, Zb. Orz. 2003 I-05659, ECLI:EU:C:2003:333.

Wyrok TSUE z dnia 23 września 2003 r. w sprawie C-192/01 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Danii, Zb. Orz. 2003 I-09693, ECLI: EU:C:2003:492.

Wyrok TSUE z dnia 5 lutego 2004 r. w sprawie C-24/00 Komisja przeciwko Francji, Zb. Orz. 2004 I-01277, ECLI:EU:C:2004:70.

Wyrok TSUE z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie C-387/01 Harald Weigel i Ingrid Weigel przeciwko Finanzlandesdirektion für Vorarlberg, Zb. Orz. 2004 I-04981, ECLI:EU:C:2004:256.

Wyrok TSUE z dnia 9 września 2004 r. w sprawie C-72/03 Carbonati Apuani Srl przeciwko Comune di Carrara, Zb. Orz. 2004 I-08027, ECLI:EU:C:2004:506.

Wyrok TSUE z dnia 14 października 2004 r. w sprawie 113/02 Komisja przeciwko Niderlandom, Zb. Orz. 2004 I-09707, ECLI:EU:C:2004:616.

Wyrok TSUE z dnia 14 grudnia 2004 r. w sprawie C-309/02 Radlberger Getränkegesellschaft mbH & Co. i S. Spitz KG przeciwko Land Baden-Württemberg, Zb. Orz. 2004 I-11763, ECLI:EU:C:2004:799.

Wyrok TSUE z dnia 14 grudnia 2004 r. w sprawie C-463/01 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Federalnej Niemiec, Zb. Orz. 2004 I-11705, ECLI:EU:C:2004:797.

Wyrok TSUE z dnia 16 grudnia 2004 r. w sprawie C-277/02 EU-Wood-Trading GmbH przeciwko Sonderabfall-Management-Gesellschaft Rheinland-Pfalz mbH, Zb. Orz. 2004 I-11957, ECLI:EU:C:2004:810.

Wyrok TSUE z dnia 14 kwietnia 2005 r. w sprawie C-6/03 Deponiezweckverband Eiterköpfe przeciwko Land Rheinland-Pfalz, Zb. Orz. 2005 I-02753, ECLI:EU:C:2005:222.

Wyrok TSUE z dnia 13 września 2005 r. w sprawie C-176/03 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Radzie Unii Europejskiej, Zb. Orz. 2005 I-07879, ECLI:EU:C:2005:542.

Wyrok TSUE z dnia 15 listopada 2005 r. w sprawie C-320/03 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Austrii, Zb. Orz. 2005 I-09871, ECLI: EU:C:2005:684.

Wyrok TSUE z dnia 24 listopada 2005 r. w sprawie C-366/04 Georg Schwarz przeciwko Bürgermeister der Landeshauptstadt Salzburg, Zb. Orz. 2005 I-10139, ECLI:EU:C:2005:719.

Wyrok TSUE z dnia 12 stycznia 2006 r. w sprawie C-504/04 Agrarproduktion Staebelow GmbH przeciwko Landrat des Landkreises Bad Doberan, Zb. Orz. 2006 I-00679, ECLI:EU:C:2006:30.

Wyrok TSUE z dnia 15 czerwca 2006 r. w sprawach połączonych C-393/04 i C-41/05 Air Liquide Industries Belgium SA przeciwko Ville de Seraing i Province de Liège, Zb. Orz. 2006 I-05293, ECLI:EU:C:2006:403.

Wyrok TSUE z dnia 7 września 2006 r. w sprawie C-310/04 Królestwo Hiszpanii przeciwko Radzie Unii Europejskiej, Zb. Orz. 2006 I-07285, ECLI:EU:C:2006:521.

Wyrok TSUE z dnia 28 września 2006 r. w sprawie C-434/04 Postępowanie karne przeciwko Jan-Erik Anders Ahokainen i Mati Leppik, Zb. Orz. 2006 I-09171, ECLI:EU:C:2006:609.

Wyrok TSUE z dnia 6 marca 2007 r. w sprawach połączonych C-338/04, C-359/04 i C-360/04 Postępowania karne przeciwko Massimiliano Placanica, Christian Palazzese i Angelo Sorricchio, ECLI:EU:C:2007:133.

Wyrok TSUE z dnia 15 marca 2007 r. w sprawie C-54/05 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Finlandii, Zb. Orz. 2007 I-02473, ECLI: EU:C:2007:168.

Wyrok TSUE z dnia 20 września 2007 r. w sprawie C297/05 Komisja przeciwko Niderlandom, Zb. Orz. 2007 I-07467, ECLI:EU:C:2007:531.

Wyrok TSUE z dnia 23 października 2007 r. w sprawie C-440/05 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Radzie Unii Europejskiej, Zb. Orz. 2007 I-09097, ECLI:EU:C:2007:625.

Wyrok TSUE z dnia 8 listopada 2007 r. w sprawie C-221/06 Stadtgemeinde Frohnleiten i Gemeindebetriebe Frohnleiten GmbH przeciwko Bundesminister für Land- und Forstwirtschaft, Umwelt und Wasserwirtschaft, Zb. Orz. 2007 I-09643, ECLI: EU:C:2007:657.

Wyrok TSUE z dnia 14 lutego 2008 r. w sprawie C-244/06 Dynamic Medien Vertriebs GmbH przeciwko Avides Media AG, Zb. Orz. 2008 I-00505, ECLI:EU:C:2008:85.

Wyrok TSUE z dnia 1 kwietnia 2008 r. w połączonych sprawach C-14/06 i C-295/06 Parlament Europejski oraz Królestwo Danii przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich, Zb. Orz. 2008 I-01649, ECLI:EU:C:2008:176.

Wyrok TSUE z dnia 10 kwietnia 2008 r. w sprawie C-265/06 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Portugalskiej, Zb. Orz. 2008 I-02245, ECLI:EU:C:2008:210.

Wyrok TSUE z dnia 5 czerwca 2008 r. w sprawie C-170/07 Komisja przeciwko Rzeczpospolitej Polskiej, Zb. Orz. 2008 I-00087, ECLI:EU:C:2008:322.

Wyrok TSUE z dnia 19 czerwca 2008 r. w sprawie C-219/07 Nationale Raad van Dierenkwekers en Liefhebbers et Andibel, Zb. Orz. 008 I-04475, ECLI: EU:C:2008:353.

Wyrok TSUE z dnia 16 grudnia 2008 r. w sprawie C-127/07 Société Arcelor Atlantique et Lorraine, Zb. Orz. 2008 I-09895, ECLI:EU:C:2008:728.

Wyrok TSUE z dnia 10 lutego 2009 r. w sprawie C-110/05 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Włoskiej, ECLI:EU:C:2009:66.

Wyrok TSUE z dnia 30 kwietnia 2009 r. w sprawie C-531/07 Fachverband der Buch- und Medienwirtschaft przeciwko LIBRO Handelsgesellschaft mbH, Zb. Orz. 2009 I-03717, ECLI:EU:C:2009:276.

Wyrok TSUE z dnia 4 czerwca 2009 r. w sprawie C-142/05 Åklagaren przeciwko Percy Mickelsson i Joakim Roos, Zb. Orz. 2009 I-04273, ECLI:EU:C:2009:336.

Wyrok TSUE z dnia 16 lipca 2009 r. w sprawie C-254/08 Futura Immobiliare srl Hotel Futura i inni przeciwko Comune di Casoria, Zb. Orz. 2009 I-06995, ECLI:EU:C:2009:479.

Wyrok TSUE z dnia 16 lipca 2009 r. w sprawie C-428/07 The Queen, na wniosek Mark Horvath przeciwko Secretary of State for Environment, Food and Rural Affairs, Zb. Orz. 2009 I-06355, ECLI:EU:C:2009:458.

Wyrok TSUE z dnia 8 lipca 2010 r. w sprawie C-343/09 Afton Chemical Limited przeciwko Secretary of State for Transport, Zb. Orz. 2010 I-07027, ECLI:EU:C:2010:419.

Wyrok TSUE z dnia 23 listopada 2010 r. w sprawie C145/09 Land Baden-Württemberg przeciwko Panagiotisowi Tsakouridisowi, Zb. Orz. 2010 I-11979, ECLI: EU:C:2010:708.

Wyrok TSUE z dnia 16 grudnia 2010 r. w sprawie C-137/09 Marc Michel Josemans przeciwko Burgemeester van Maastricht, Zb. Orz. 2010 I-13019, ECLI: EU:C:2010:774.

Wyrok TSUE z dnia 22 grudnia 2010 r. w sprawie C-77/09 Gowan Comércio Internacional e Servicos Lda versus Ministero della Salute, Zb. Orz. 2010 I-13533, ECLI:EU:C:2010:803.

Wyrok TSUE z dnia 7 kwietnia 2011 r. w sprawie C-402/09 Ioan Tatu przeciwko Statul român prin Ministerul Finanţelor şi Economiei i inni, Zb. Orz. 2011 I-02711, ECLI:EU:C:2011:219.

Wyrok TSUE z dnia 16 lutego 2012 r. w sprawach połączonych C-72/10 i C-77/10 Postępowania karne przeciwko Marcellowi Coście i Ugowi Cifonemu, ECLI:EU:C:2012:80.

Wyrok TSUE z dnia 22 maja 2012 r. w sprawie C-348/09 P.I. przeciwko Oberbürgermeisterin der Stadt Remscheid, ECLI:EU:C:2012:300.

Wyrok TSUE z dnia 20 marca 2014 r. w sprawie C-61/12 Komisja Europejska przeciwko Republice Litewskiej, ECLI:EU:C:2014:172.

Wyrok TSUE z dnia 20 marca 2014 r. w sprawie C-639/11 Komisja Europejska przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej, ECLI:EU:C:2014:173.

Wyrok Trybunału z dnia 3 kwietnia 2014 r. w sprawie C-428/12 Komisja Europejska przeciwko Królestwu Hiszpanii, ECLI:EU:C:2014:218.

Wyrok TSUE z dnia 1 lipca 2014 r. w sprawie C573/12 Ålands Vindkraft AB przeciwko Energimyndigheten, ECLI:EU:C:2014:2037.

Wyrok TSUE z dnia 11 września 2014 r. w połączonych sprawach od C-204/12 do C-208/12 Essent Belgium NV przeciwko Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt, ECLI:EU:C:2014:2192.

Wyrok TSUE z dnia 2 października 2014 r. w sprawie C-254/13 Orgacom BVBA przeciwko Vlaamse Landmaatschappij, ECLI:EU:C:2014:2251.

Wyrok TSUE z dnia 18 grudnia 2014 r. w sprawie C-551/13 Società Edilizia Turistica Alberghiera Residenziale (SETAR) SpA przeciwko Comune di Quartu S. Elena, ECLI:EU:C:2014:2467.

Wyrok TSUE z dnia 14 kwietnia 2015 r. w sprawie C-76/14 Mihai Manea przeciwko Instituția Prefectului județul Brașov – Serviciul Public Comunitar Regim de Permise de Conducere și Inmatriculare a Vehiculelor, ECLI:EU:C:2015:216.

Wyrok TSUE z dnia 12 listopada 2015 r. w sprawie C-198/14 Valev Visnapuu przeciwko Kihlakunnansyyttäjä (Helsinki) i Suomen valtio – Tullihallitus, ECLI:EU:C:2015:751.

Wyrok TSUE z dnia 21 grudnia 2016 r. w sprawie C-444/15 Associazione Italia Nostra Onlus przeciwko Comune di Venezia i inni, ECLI:EU:C:2016:978.

Wyrok TSUE z dnia 22 czerwca 2017 r. w sprawie C-549/15 E.ON Biofor Sverige AB przeciwko Statens energimyndighet, ECLI:EU:C:2017:490.

Wyrok TSUE z dnia 15 marca 2018 r. w sprawie C-104/17 SC Cali Esprou SRL przeciwko Administraţia Fondului pentru Mediu, ECLI:EU:C:2018:188.

Wyrok TSUE z dnia 14 czerwca 2018 r. w sprawie C39/17 Lubrizol France przeciwko Caisse nationale du Régime social des indépendants, ECLI:EU:C:2018:438.

Wyrok TSUE z dnia 6 grudnia 2018 r. w sprawie C305/17 FENS spol. przeciwko Republice Słowacji, ECLI:EU:C:2018:986.

Wyrok TSUE z dnia 13 marca 2019 r. w sprawie C-128/17 Rzeczpospolita Polska przeciwko Parlamentowi Europejskiemu i Radzie Unii Europejskiej, ECLI: EU:C:2019:194.

Wyrok TSUE z dnia 18 czerwca 2019 r. w sprawie C-591/17 Republika Austrii przeciwko Republice Federalnej Niemiec, ECLI:EU:C:2019:504.

Wyrok TSUE z dnia 3 lipca 2019 r. w sprawie C-387/18 Delfarma Sp. z o.o. przeciwko Prezesowi Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, ECLI:EU:C:2019:556.

Wyrok TSUE z dnia 19 grudnia 2019 r. w sprawie C-752/18 Deutsche Umwelthilfe eV przeciwko Freistaat Bayern, ECLI:EU:C:2019:1114.

Wyrok TSUE z dnia 17 grudnia 2020 r. w sprawie C-336/19 Centraal Israëlitisch Consistorie van België i in., ECLI:EU:C:2020:1031.

Wyrok TSUE z dnia 15 kwietnia 2021 r. w sprawie C-733/19 Królestwo Niderlandów przeciwko Radzie Unii Europejskiej i Parlamentowi Europejskiemu, ECLI: EU:C:2021:272.

Wyrok TSUE z dnia 16 listopada 2023 r. w sprawie C-349/22 NM przeciwko Autoridade Tributária e Aduaneira, ECLI:EU:C:2023:888.

Wyrok TSUE z dnia 4 października 2024 r. w połączonych sprawach od C-541/20 do C-555/20 Republika Litewska i in. przeciwko Parlamentowi Europejskiemu i Radzie Unii Europejskiej, ECLI:EU:C:2024:818.

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r., poz. 54, 834, 1089, 1222).

Ustawa z dnia 13 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz niektórych innych ustaw (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1852, z 2024 r., poz. 1911).

Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Energii Atomowej (Euratom) z dnia 25 marca 1957 r., nieopublikowany w Dzienniku Urzędowym (tekst skonsolidowany Dz.Urz. C 203 z 7.06.2016, s. 1–112).

Traktat ustanawiający Europejską Wspólnotę Gospodarczą z dnia 25 marca 1957 r., nieopublikowany w Dzienniku Urzędowym.

Traktat o Unii Europejskiej z dnia 7 lutego 1992 r. (Dz.Urz. C 191 z 29.07.1992, s. 1–112).

Traktat z Amsterdamu zmieniający Traktat o Unii Europejskiej, Traktaty ustanawiające Wspólnoty Europejskie i niektóre związane z nimi akty z dnia 2 października 1997 r. (Dz.Urz. C 340 z 10.11.1997, s. 1–144).

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej z dnia 13 grudnia 2007 r. − wersja skonsolidowana (Dz.Urz. C 202 z 7.06.2016, s. 1–388).

Traktat o Unii Europejskiej z dnia 13 grudnia 2007 r. − wersja skonsolidowana (Dz.Urz. C 202 z 7.06.2016, s. 13–46).

Traktat z Lizbony zmieniający Traktat o Unii Europejskiej i Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską z dnia 13 grudnia 2007 r. (Dz.Urz. C 306 z 17.12.2007, s. 1–271).

Jednolity Akt Europejski z dnia 1 lipca 1987 r. (Dz.Urz. L 169 z 29.06.1987, s. 1–28).

Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej z dnia 7 grudnia 2000 r. (Dz.Urz. C 202 z 7.06.2016, s. 389–405).

Protokół do Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (nr 33) w sprawie dobrobytu zwierząt (1997) (Dz.U. C 321E z 29.12.2006, s. 314–314).

Rozporządzenie Rady 2658/87/EWG z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.Urz. L 256 z 7.09.1987, s. 1–675, pol. wyd. spec. rozdz. 02, t. 002, s. 382−386).

Rozporządzenie Rady 259/93/EWG z dnia 1 lutego 1993 r. w sprawie nadzoru i kontroli przesyłania odpadów w obrębie, do Wspólnoty Europejskiej oraz poza jej obszar (Dz.Urz. L 30 z 6.02.1993, s. 1–28, pol. wyd. spec. rozdz. 15, t. 002, s. 176−203).

Rozporządzenie Rady 3093/94/WE z dnia 15 grudnia 1994 r. w sprawie substancji zubożających warstwę ozonową (Dz.Urz. L 333 z 22.12.1994, s. 1–20).

Rozporządzenie Rady 1782/2003/WE z dnia 29 września 2003 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników oraz zmieniające rozporządzenia (EWG) nr 2019/93, (WE) nr 1452/2001, (WE) nr 1453/2001, (WE) nr 1454/2001, (WE) nr 1868/94, (WE) nr 1251/1999, (WE) nr 1254/1999, (WE) nr 1673/2000, (EWG) nr 2358/71 i (WE) nr 2529/2001 (Dz.Urz. L 270 z 21.10.2003, s. 1–69, pol. wyd. spec. rozdz. 3, t. 040, s. 269−337).

Rozporządzenie 2327/2003/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 grudnia 2003 r. ustanawiające w ramach stałej polityki transportowej system punktów tranzytowych mający zastosowanie w 2004 r. do samochodów ciężarowych przejeżdżających przez Austrię (Dz.Urz. L 345 z 31.12.2003, s. 30–33).

Rozporządzenie 1013/2006/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 czerwca 2006 r. w sprawie przemieszczania odpadów (Dz.Urz. L 190 z 12.07.2006, s. 1–98).

Dyrektywa Rady 67/548/EWG z dnia 27 czerwca 1967 r. w sprawie zbliżenia przepisów ustawodawczych, wykonawczych i administracyjnych odnoszących się do klasyfikacji, pakowania i etykietowania substancji niebezpiecznych (Dz.Urz. 196 z 16.08.1967, s. 1–98, pol. wyd. spec. rozdz. 13, t. 001, s. 27–31).

Dyrektywa Komisji 70/50/EWG z dnia 22 grudnia 1969 r. oparta na przepisach art. 33 ust. 7 w sprawie zniesienia środków mających skutek równoważny do ograniczeń ilościowych w przywozie i nieprzewidzianych innymi przepisami przyjętymi na mocy Traktatu EWG (Dz.Urz. L 13 z 19.01.1970, s. 29–31, pol. wyd. spec. rozdz. 2, t. 001, s. 3–5).

Dyrektywa Rady 70/157/EWG z dnia 6 lutego 1970 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw Państw Członkowskich odnoszących się do dopuszczalnego poziomu hałasu i układu wydechowego pojazdów silnikowych (Dz.Urz. L 42 z 23.02.1970, s. 16–20, pol. wyd. spec. rozdz. 13, t. 001, s. 5–63).

Dyrektywa Rady 70/220/EWG z dnia 20 marca 1970 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw Państw Członkowskich odnoszących się do działań, jakie mają być podjęte w celu ograniczenia zanieczyszczania powietrza przez spaliny z silników o zapłonie iskrowym pojazdów silnikowych (Dz.Urz. L 76 z 6.04.1970, s. 1–22, pol. wyd. spec. rozdz. 13, t. 001, s. 64–85).

Dyrektywa Rady 70/311/EWG z dnia 8 czerwca 1970 r. w sprawie zbliżenia ustawodawstw państw członkowskich odnoszących się do układów kierowniczych pojazdów silnikowych i ich przyczep (Dz.Urz. L 133 z 18.06.1970, s. 10–13, pol. wyd. spec. rozdz. 13, t. 0011, s. 90–93).

Dyrektywa Rady 75/439/EWG z dnia 16 czerwca 1975 r. w sprawie unieszkodliwiania olejów odpadowych (Dz.Urz. L 194 z 25.07.1975, s. 23–25, pol. wyd. spec. rozdz. 15, t. 001, s. 14–16).

Dyrektywa Rady 75/442/EWG z dnia 15 lipca 1975 r. w sprawie odpadów (Dz.Urz. L 194 z 25.07.1975, s. 47–49, pol. wyd. spec. rozdz. 15, t. 001, s. 23–25).

Dyrektywa Rady 79/409/EWG z dnia 2 kwietnia 1979 r. w sprawie ochrony dzikiego ptactwa (Dz.Urz. L 103 z 25.04.1979, s. 1–18, pol. wyd. spec. rozdz. 15, t. 001, s. 98–117).

Dyrektywa Rady 80/51/EWG z dnia 20 grudnia 1979 r. w sprawie ograniczenia emisji hałasu z samolotów poddźwiękowych (Dz.Urz. L 18 z 24.01.1980, s. 26–28).

Dyrektywa Rady 81/389/EWG z dnia 12 maja 1981 r. ustanawiająca środki niezbędne do wykonania dyrektywy 77/489/EWG w sprawie ochrony zwierząt podczas transportu międzynarodowego (Dz.Urz. L 150 z 6.06.1981, s. 1–5).

Dyrektywa Rady 84/631/EWG z dnia 6 grudnia 1984 r. w sprawie nadzoru i kontroli transgranicznego przesyłania odpadów niebezpiecznych w ramach Wspólnoty Europejskiej (Dz.Urz. L 326 z 13.12.1984, s. 31–41).

Dyrektywa Rady 85/374/EWG z dnia 25 lipca 1985 r. w sprawie zbliżenia przepisów ustawowych, wykonawczych i administracyjnych Państw Członkowskich dotyczących odpowiedzialności za produkty wadliwe (Dz.Urz. L 210 z 7.08.1985, s. 29–33, pol. wyd. spec. rozdz. 15, t. 001, s. 257−261).

Dyrektywa Rady 85/511/EWG z dnia 18 listopada 1985 r. wprowadzająca środki wspólnotowe w sprawie zwalczania pryszczycy (Dz.Urz. L 315 z 26.11.1985, s. 11–18, pol. wyd. spec. rozdz. 03, t. 006, s. 265–272).

Dyrektywa Rady 91/414/EWG z dnia 15 lipca 1991 r. dotycząca wprowadzania do obrotu środków ochrony roślin (Dz.Urz. L 230 z 19.08.1991, s. 1–32, pol. wyd. spec. rozdz. 03, t. 011, s. 332–367).

Dyrektywa 94/62/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 grudnia 1994 r. w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (Dz.Urz. 1994 L 365 z 31.12.1994, s. 10–23).

Dyrektywa Rady 95/29/WE z dnia 29 lipca 1995 r. zmieniająca dyrektywę 91/628/EWG dotyczącą ochrony zwierząt podczas transportu (Dz.Urz. L 148 z 30.06.1995, s. 52–63, pol. wyd. spec. rozdz. 03, t. 012, s. 133–143).

Dyrektywa 2002/95/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 27 stycznia 2003 r. w sprawie ograniczenia stosowania niektórych niebezpiecznych substancji w sprzęcie elektrycznym i elektronicznym (Dz.Urz. L 37 z 13.02.2003, s. 19–23, pol. wyd. spec. rozdz. 13, t. 031, s. 127–131).

Dyrektywa 2003/87/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 13 października 2003 r. ustanawiająca system handlu przydziałami emisji gazów cieplarnianych we Wspólnocie oraz zmieniająca dyrektywę Rady 96/61/WE (Dz.Urz. L 275 z 25.10.2003, s. 32–46, pol. wyd. spec. rozdz. 15, t. 007, s. 631−646).

Dyrektywa Komisji 2003/112/WE z dnia 1 grudnia 2003 r. zmieniająca dyrektywę Rady 91/414/EWG dotyczącą włączenia parakwatu jako substancji biologicznie czynnej (Dz.Urz. L 321 z 6.12.2003, s. 32–35, pol. wyd. spec. rozdz. 03, t. 041, s. 272−275).

Dyrektywa 2007/46/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 5 września 2007 r. ustanawiająca ramy dla homologacji pojazdów silnikowych i ich przyczep oraz układów, części i oddzielnych zespołów technicznych przeznaczonych do tych pojazdów (Dz.Urz. L 263 z 9.10.2007, s. 1–160).

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/2284 z dnia 14 grudnia 2016 r. w sprawie redukcji krajowych emisji niektórych rodzajów zanieczyszczeń atmosferycznych, zmiany dyrektywy 2003/35/WE oraz uchylenia dyrektywy 2001/81/WE (Dz.Urz. L 344 z 17.12.2016, s. 1–31).

Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2019/904 z dnia 5 czerwca 2019 r. w sprawie zmniejszenia wpływu niektórych produktów z tworzyw sztucznych na środowisko (Dz.Urz. L 155 z 12.06.2019, s. 1).

Decyzja 93/98/EWG Rady z dnia 1 lutego 1993 r. w sprawie zawarcia, w imieniu Wspólnoty, Konwencji o kontroli transgranicznego przemieszczania i usuwania odpadów niebezpiecznych (Dz.Urz. L 39 z 16.02.1993, s. 1−2, pol. wyd. spec. rozdz. 11, t. 18, s. 301−303).

Decyzja Rady 94/69/WE z dnia 15 grudnia 1993 r. dotycząca zawarcia Ramowej Konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu (Dz.Urz. L 33 z 7.02.1994, s. 11–12, pol. wyd. spec. rozdz. 11, t. 019, s. 167–168).

Decyzja Rady 2002/358/WE z dnia 25 kwietnia 2002 r. dotycząca zatwierdzenia przez Wspólnotę Europejską protokołu z Kioto do Ramowej Konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu i wspólnej realizacji wynikających z niego zobowiązań (Dz.Urz. L 130 z 15.05.2002, s. 1–3, pol. wyd. spec. rozdz. 11, t. 042, s. 24−26).

Decyzja 1600/2002/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 lipca 2002 r. ustanawiająca szósty wspólnotowy program działań w zakresie środowiska naturalnego – Środowisko 2010: Nasza przyszłość, nasz wybór (Dz.Urz. L 242 z 10.09.2002, s. 1–15, pol. wyd. spec. rozdz. 15, t. 007, s. 152–166).

Decyzja ramowa Rady 2003/80/WSiSW z dnia 27 stycznia 2003 r. w sprawie ochrony środowiska poprzez prawo karne (Dz.Urz. L 29 z 5.02.2003, s. 55–58, pol. wyd. spec. rozdz. 19, t. 006, s. 97–100).

Decyzja ramowa Rady 2005/WSiSW/667 z dnia 12 lipca 2005 r. w sprawie wzmocnienia uregulowań prawnokarnych w celu egzekwowania przepisów dotyczących zapobiegania zanieczyszczeniom pochodzącym ze statków (Dz.Urz. L 255 z 30.09.2005, s. 164–167).

Decyzja Parlamentu Europejskiego i Rady 1386/2013/UE z dnia 20 listopada 2013 r. w sprawie ogólnego unijnego programu działań w zakresie środowiska do 2020 r., pt. Dobra jakość życia z uwzględnieniem ograniczeń naszej planety (Dz.Urz. L 354 z 28.12.2013, s. 171−200).

Decyzja Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2022/591 z dnia 6 kwietnia 2022 r. w sprawie ogólnego unijnego programu działań w zakresie środowiska do 2030 r. (Dz.Urz. L 114 z 12.04.2022, s. 22–36).

Deklaracja Rady Wspólnot Europejskich i przedstawicieli rządów państw członkowskich zebranych w Radzie z dnia 22 listopada 1973 r. w sprawie programu działań Wspólnot Europejskich w zakresie środowiska naturalnego (Dz.Urz. C 112 z 20.12.1973, s. 1–53).

Komunikat Komisji Europejskiej z dnia 22 lipca 1971 r. w sprawie wspólnotowej polityki ochrony środowiska (SEC (71) 2616 final).

Komunikat Komisji Europejskiej z dnia 3 października 1980 r. dotyczący skutków wyroku wydanego przez Trybunał Sprawiedliwości w dniu 20 lutego 1979 r. w sprawie 120/78 Cassis de Dijon (Dz.Urz. C 256 z 3.10.1980, s. 2−3).

Komunikat Komisji Europejskiej z dnia 14 czerwca 1985 r. – Biała księga Komisji Europejskiej do Rady Europejskiej pt. Dokończenie budowy rynku wewnętrznego z dnia 28−29 czerwca 1985 (1985 COM(85) 310 final).

Komunikat Komisji Europejskiej do Rady Europejskiej z dnia 27 maja 1998 r. pt. Partnerstwo na rzecz integracji. Strategia na rzecz włączenia problematyki środowiska do polityki UE (COM(1998) 0333 final).

Komunikat Komisji Europejskiej z dnia 30 grudnia 2003 r. pt. Przywóz równoległy leków gotowych, których wprowadzenie do obrotu zostało już zatwierdzone (COM(2003) 839 final).

Komunikat Komisji Europejskiej do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów z dnia 27 października 2010 r. pt. W kierunku Aktu o jednolitym rynku; W stronę społecznej gospodarki rynkowej o wysokiej konkurencyjności. 50 propozycji na rzecz wspólnej poprawy rynku pracy, przedsiębiorczości i wymiany (COM(2010) 608 final).

Komunikat Komisji Europejskiej do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów z dnia 28 października 2015 r. pt. Usprawnianie jednolitego rynku: więcej możliwości dla obywateli i przedsiębiorstw. Wzajemna ocena ram regulacyjnych mających zastosowanie do przedsiębiorstw handlu detalicznego została przeprowadzona w latach 2014–2015 (COM(2015) 550 final).

Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady Europejskiej, Rady, Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów z dnia 11 września 2019 r. pt. Europejski Zielony Ład (COM(2019) 640 final).

Komunikat Komisji Europejskiej do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów z dnia 16 marca 2023 r. pt. 30-lecie jednolitego rynku (COM(2023) 162 final).

Rezolucja Rady Wspólnot Europejskich i przedstawicieli rządów państw członkowskich zebranych w Radzie z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie kontynuacji i realizacji polityki Wspólnoty Europejskiej oraz programu działań w zakresie środowiska naturalnego (Dz.Urz. C 139 z 13.06.1977, s. 1–46).

Rezolucja Rady Wspólnot Europejskich i przedstawicieli rządów państw członkowskich zebranych w Radzie z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie kontynuacji i realizacji polityki Wspólnoty Europejskiej oraz programu działań w dziedzinie środowiska naturalnego (Dz.Urz. C 46 z 17.02.1983, s. 1–16).

Rezolucja Rady Wspólnot Europejskich i przedstawicieli rządów państw członkowskich zebranych w Radzie z dnia 19 października 1987 r. w sprawie kontynuacji i realizacji polityki Wspólnoty Europejskiej oraz programu działań w zakresie środowiska naturalnego (Dz.Urz. C 328 z 7.12.1987, s. 1–44).

Rezolucja Rady i przedstawicieli rządów państw członkowskich zebranych w Radzie z dnia 1 lutego 1993 r. w sprawie wspólnotowego programu polityki i działań w odniesieniu do środowiska i zrównoważonego rozwoju: W kierunku zrównoważonego rozwoju (Dz.Urz. C 138 z 17.05.1993, s. 1−4).

Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 17 lutego 2022 r. w sprawie zwalczania barier pozataryfowych i pozapodatkowych na jednolitym rynku (2021/2043 (INI)), https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-9–2022–0043_PL.html (dostęp: 21.03.2026).

Zawiadomienie Komisji Europejskiej z dnia 23 marca 2021 r. pt. Przewodnik dotyczący art. 34–36 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.Urz. C 100 z 23.03.2021, s. 38–89).

Konwencja bazylejska o kontroli transgranicznego przemieszczania i usuwania odpadów niebezpiecznych z dnia 22 marca 1989 r. (Dz.U. z 1995 r. Nr 19, poz. 88).

Ramowa konwencja Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu z dnia 9 maja 1992 r. (Dz.U. z 1996 r. Nr 53, poz. 238).

Układ ogólny w sprawie taryf celnych i handlu GATT 1994 z dnia 15 kwietnia 1994 r. (Dz.Urz. L 336 z 23.12.1994, s. 20–21, pol. wyd. spec. rozdz. 11, t. 021, s. 91−104).

Protokół z Kioto do Ramowej Konwencji Narodów Zjednoczonych w sprawie zmian klimatu z dnia 11 grudnia 1997 r. (Dz.U. z 2005 r. Nr 203, poz. 1684).

Kompleksowa umowa handlowo-gospodarcza (CETA) między Kanadą a Unią Europejską i jej państwami członkowskimi z dnia 30 października 2016 r. (Dz.Urz. L 11 z 14.01.2017, s. 23–1079).

Agenda 21, b.r., https://www.un.org/esa/dsd/agenda21/res_agenda21_00.shtml (dostęp: 20.01.2026).

European Commission, Free Movement of Goods. Guide to the Application of Treaty Provisions Governing Free Movement of Goods (Articles 28–30 EC) (SEC (2009) 673 final), 2009, https://data.consilium.europa.eu/doc/document/ST-9923–2009-INIT/en/pdf (dostęp: 20.01.2026).

European Commission, Technical Barriers to Trade, b.r., https://policy.trade.ec.europa.eu/help-exporters-and-importers/accessing-markets/technical-barriers-trade_en (dostęp: 21.03.2026).

European Parliament, Understanding Non-tariff Barriers in the Single Market, 2017, https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2017/608747/EPRS_BRI (2017)608747_EN.pdf (dostęp: 21.03.2026).

International Trade Centre, Navigating Non-tariff Measures: Insights From A Business Survey in the European Union, Geneva 2016, https://www.intracen.org/file/navigatingnontariffmeasuresitcecfinallowrespdf (dostęp: 11.03.2026).

Konkluzje Prezydencji Rady Europejskiej, Barcelona 15–16 marca 2002 r. (SN 100/1/02 REV 1), https://www.consilium.europa.eu/media/20939/71025.pdf (dostęp: 20.01.2026).

Konkluzje Prezydencji Rady Europejskiej, Bruksela 20–21 marca 2003 r. (OR 8410/03), https://www.consilium.europa.eu/media/20858/75136.pdf (dostęp: 20.01.2026).

Międzynarodowy Trybunał Sprawiedliwości, Komunikat prasowy 1996/21 z dnia 28 czerwca 1996 r. pt. Licéité de la menace ou de I’emploi d’armes nucléaires, https://www.icj-cij.org/sites/default/files/case-related/95/10402.pdf (dostęp: 20.11.2025).

Monti M., Nowa strategia na rzecz jednolitego rynku. W służbie gospodarki i społeczeństwa Europy, 2010, https://ec.europa.eu/docsroom/documents/15501/attachments/1/translations/pl/renditions/native (dostęp: 20.11.2025).

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 15 listopada 1979 r. w sprawie 21/79 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Włoskiej, ECLI:EU:C:1979:257.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 24 maja 1988 r. w sprawie 302/86 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Danii, ECLI:EU:C:1988:252.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 10 stycznia 1991 r. w sprawie C-2/90 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Królestwu Belgii, ECLI:EU:C:1991:6.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 23 stycznia 1997 r. w sprawie C-300/95 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Zjednoczonemu Królestwu Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej, ECLI:EU:C:1997:35.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 23 października 1997 r. w sprawie C-203/96 Chemische Afvalstoffen Dusseldorp BV i in. przeciwko Minister van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer, ECLI:EU:C:1997:508.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 15 stycznia 1998 r. w sprawie C-389/96 Aher-Waggon GmbH przeciwko Bundesrepublik Deutschland, ECLI:EU:C:1998:12.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 26 października 2000 r. w sprawie C-379/98 PreussenElektra AG przeciwko Schhleswag AG, przy udziale Windpark Reußenköge III GmbH i Land Schleswig-Holstein, ECLI:EU:C:2000:585.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 14 lipca 2005 r. w sprawie C320/03 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Austrii, ECLI:EU:C:2005:459.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 26 stycznia 2006 r. w sprawie C-161/04 Republika Austrii przeciwko Parlamentowi Europejskiemu i Radzie Unii Europejskiej, ECLI:EU:C:2006:66.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 13 lipca 2006 r. w sprawie C434/04 Postępowanie karne przeciwko Jan-Erik Anders Ahokainen i Mati Leppik, ECLI:EU:C:2006:462.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 11 stycznia 2007 r. w sprawie C-54/05 Komisja Wspólnot Europejskich przeciwko Republice Finlandii, ECLI:EU:C:2007:11.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 17 lipca 2008 r. w sprawie C 487/06 British Aggregates Association przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich, ECLI:EU:C:2008:419.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 8 maja 2013 r. w połączonych sprawach od C-204/12 do C-208/12 Essent Belgium NV przeciwko Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt, ECLI:EU:C:2013:294.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 18 lipca 2013 r. w sprawie C-176/12 Association de médiation sociale przeciwko Union locale des syndicats CGT i in., ECLI:EU:C:2013:491.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 7 listopada 2013 r. w sprawie C-639/11 Komisja Europejska przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej, ECLI: EU:C:2013:728.

Opinia rzecznika generalnego przedstawiona w dniu 28 stycznia 2014 r. w sprawie C-573/12 Ålands Vindkraft AB przeciwko Energimyndigheten, ECLI: EU:C:2014:37.

Opinia rzecznika generalnego z dnia 8 września 2016 r. w sprawie C-444/15 Associazione Italia Nostra Onlus przeciwko Comune di Venezia i in., ECLI: EU:C:2016:665.

Połączone opinie rzecznika generalnego przedstawione w dniu 3 lutego 1998 r. w sprawach C-284/95 Safety Hi-Tech Srl przeciwko S. & T. Srl. i C-341/95 Gianni Bettati przeciwko Safety Hi-Tech Srl., ECLI:EU:C:1998:38.

Raport Światowej Komisji ds. Środowiska i Rozwoju Nasza wspólna przyszłość, Oxford 1987, http://www.un-documents.net/our-common-future.pdf (dostęp: 20.01.2026).

Swobodny przepływ towarów. Przewodnik stosowania postanowień traktatowych regulujących swobodny przepływ towarów, 2010, https://data.europa.eu/doi/10.2769/27318 (dostęp: 20.01.2026).

UNCTD, International Classification of Non-Tariff Measures 2012, United Nations, New York–Geneva 2015, https://unctad.org/system/files/official-document/ditctab20122_en.pdf (dostęp: 21.03.2026).

Pobrania

Dane do pobrania nie są jeszcze dostępne.

Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

Jak cytować

Michalak, M. (2026). Zasada swobodnego przepływu towarów a wymogi ochrony środowiska w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego. https://doi.org/10.18778/8445-076-5