Nie tylko Aniela… Działalność kobiet z rodziny Tułodzieckich w Poznaniu w latach 1894–1927

Aniela Tułodziecka (1853–1932), działaczka społeczna i oświatowa, należy do grona znanych i wybitnych Wielkopolanek. Była jedną z założycielek powołanego w 1894 r. w Poznaniu Towarzystwa Przyjaciół Wzajemnego Pouczania się i Opieki nad Dziećmi „Warta”, któremu przewodniczyła przez 27 lat. Do głównych zadań „Warty” należało prowadzenie działalności oświatowej i opiekuńczej wśród dzieci, w tym tajnego nauczania języka polskiego. W ramach Towarzystwa szkolono nauczycielki, urządzano prelekcje dla rodziców, redagowano i wydawano książki dla dzieci, organizowano biblioteczki i przytuliska. W 1908 r. założono także kasę drobnych oszczędności „Złota Skarbona”. Bliską współpracowniczką Anieli, była jej siostra Zofia (1850–1924), której działalność wyszła daleko poza struktury Towarzystwa „Warta”. Nazywana pionierką kobiecego ruchu zawodowego, w 1903 r. założyła Stowarzyszenie Personału Żeńskiego w Handlu i Przemyśle, wspierające kobiety pracujące w tych dziedzinach, które oferowało bezpłatne pośrednictwo pracy, porady prawne i kursy zawodowe. Informacja o obecności w gronie Warcianek także innych pań z rodziny Tułodzieckich nie jest powszechnie znana. W archiwaliach Towarzystwa pojawiają się nazwiska dwóch innych sióstr Anieli i Zofii: Heleny Leitgeber (1849–1925) oraz Stanisławy Sobeckiej (1857–1921), a także ich córek: Haliny Zawadzkiej (1878–1930), córki Heleny oraz Anieli Szenic (1892–1951), córki Stanisławy. Członkiniami „Warty” były także: Maria Okoniewska (1875–1926), córka Jadwigi Tułodzieckiej (ok. 1846–1912) oraz Zofia Michałkiewicz (1892–1981), córka najmłodszej siostry Tułodzieckiej, Józefy Katarzyny, wychowywana, po śmierci matki, przez Anielę i Zofię.