-
4906
-
3632
-
3288
-
3080
-
2069
Bazylisa
Świat bizantyńskich cesarzowych (IV-XV wiek)
Pliki do pobrania
Autorzy opowiadają o kobietach na najwyższych szczeblach władzy w dziejach Bizancjum (IV–XV w.), ich roli w polityce i dworskich knowaniach, zwłaszcza w okresach przejściowych lub czasach kryzysu państwa, kiedy okoliczności sprzyjały podejmowaniu działań przez cesarskie małżonki lub matki. Przez pryzmat historii cesarzowych przybliżają w barwny i bardzo przystępny sposób historię Bizancjum, dzieje obfitujące w dramatyczne wydarzenia, których uczestniczkami, a nierzadko również inicjatorkami były tytułowe bazylisy. Czytelnik ma szansę podczas lektury nie tylko spotkać się z przedstawionymi z pasją, żywymi postaciami cesarzowych (opowieści o 25 niezwykłych kobietach – od Heleny, matki Konstantyna Wielkiego do Marii z Trapezuntu), ale również wkroczyć w ich świat codzienny sprzed stuleci: dowiedzieć się, jak można było zostać cesarzową, jak wyglądało życie na dworze, pożycie z cesarskim małżonkiem, macierzyństwo, udział ceremoniach, religijność, jaka była rola tych kobiet w polityce, w intrygach, a wreszcie, co działo się z bazylisami po utracie pozycji.
Ammianus Marcellinus, Dzieje rzymskie, t. I–II, przeł. I. Lewandowski, Warszawa 2001– 2002.
Anna Komnena, Aleksjada, t. I–II, przeł. O. Jurewicz, Wrocław 2005.
Antologia Palatyńska, wybrał, przeł. i oprac. Z. Kubiak, Warszawa 1992.
Digesta Justyniańskie. Księga pierwsza, tłum. B. Szolc-Nartowski, Warszawa 2007.
Euzebiusz z Cezarei, Życie Konstantyna, wstęp, tłum., przyp. T. Wnętrzak, Kraków 2007.
Ewagriusz Scholastyk, Historia Kościoła, przeł. S. Kazikowski, wstęp E. Wipszycka, Warszawa 1990.
Geoffroy de Villehardouin, Zdobycie Konstantynopola, tłum., wstęp, koment. Z. Pentek, Poznań 2003.
Św. Grzegorz Wielki, Listy, tłum. J. Czuj, t. II, IV, Warszawa 1954–1955.
Prokopiusz z Cezarei, O budowlach, przekł., oprac. P. Ł. Grotowski, Warszawa 2006, s. 271–273.
Jan Skylitzes, tłum. A. Kotłowska, [w:] Testimonia najdawniejszych dziejów Słowian, seria grecka, z. 6, Warszawa 2013, s. 106–269.
Kronika Jana z Biclar, przekł., oprac. ks. S. Grabowski, „Warszawskie Studia Teologiczne” 1995, 8, s. 107–125.
Julian Apostata, List do rady i ludu ateńskiego, tłum. A. Pająkowska, Poznań 2006.
Focjusz, Biblioteka, t. I, kod. 179, przeł. O. Jurewicz, Warszawa 1986.
Filipczak P., Kokoszko M., Kompa A., Krótkie zapiski historyczne. Parastáseis sýntomoi chronikaí, „Acta Universitatis Lodziensis” 2011, Folia Historica 87, s. 269–308 [= Z badań nad wczesnobizantyńskim Konstantynopolem, red. M. J. Leszka, K. Marinow, A. Kompa, Łódź].
Paweł Diakon, Historia rzymska. Historia Longobardów, przeł., wstęp, komentarz I. Lewandowski, Warszawa 1995.
Prokopiusz z Cezarei, Historia sekretna, tłum. A. Konarek, Warszawa 1977.
Prokopiusz z Cezarei, Historia wojen, z jęz. greckiego przełożył, wstępem poprzedził, komentarzem opatrzył D. Brodka, t. I, Wojny z Persami i Wandalami; t. II, Wojny z Gotami, Kraków 2013–2015.
Prokopiusz z Cezarei, O budowlach, przekł., oprac. P. Ł. Grotowski, Warszawa 2006.
Michał Psellos, Kronika, czyli historia jednego stulecia Bizancjum (976–1077), przekład, komentarz O. Jurewicz, Wrocław 1985.
Sokrates Scholastyk, Historia Kościoła, przeł. S. J. Kazikowski, wstęp E. Wipszycka, komentarz A. Ziółkowski, Warszawa 1986.
Hermiasz Sozomen, Historia Kościoła, przeł. S. Kazikowski, wstęp Z. Zieliński, Warszawa 1989.
Upadek Cesarstwa Rzymskiego i początki feudalizmu na Zachodzie i w Bizancjum, oprac. M. H. Serejski, Warszawa 1954, s. 159–160.
Zosimos, Nowa historia, przeł. H. Cichocka, wstęp, bibliografia i komentarz E. Wipszycka, Warszawa 1993.
Anastasijević D., Srpkinja vizantijska carica, Beograd 2004.
Beck H.-G., Kaiserin Theodora und Prokop. Der Historiker und sein Opfer, München– Zurich 1986.
Biedrawa M., Geneza wojny dwóch dam, „Acta Universitatis Lodziensis” 2012, Folia Historica 88, s. 7–16.
Browning R., Justynian i Teodora, przekł. M. Boduszyńska-Borowikowa, Warszawa 1977.
Brzozowska Z., Trucicielki, gorszycielki, intrygantki, „Zadra. Pismo feministyczne” 2011, 3/4, s. 60–62.
Byzantine Women: Varieties of Experience 800–1200, ed. L. Garland, London 2006.
Cesaretti P., Teodora, przeł. B. Bielańska, Warszawa 2003.
Dąbrowska M., Agnieszka z Francji w Konstantynopolu, [w:] Niebem i sercem okryta. Studia historyczne dedykowane dr Jolancie Malinowskiej, red. Mariusz Malinowski, Toruń 2002, s. 41–63.
Dąbrowska M., Łacinniczki nad Bosforem. Małżeństwa bizantyńsko-łacińskie w cesarskiej rodzinie Paleologów (XIII–XV w.), Łódź 1996.
Dąbrowska M., Sophia of Montferrat or the History of One Face, „Acta Universitatis Lodziensis” 1996, Folia Historica 56, s. 177–194 [= Historia Bizancjum, red. W. Ceran]
Drijvers J. W., Helena Augusta. The Mother of Constantine the Great and the Legend of Her Finding of the True Cross, Leiden–New York–Kobenhavn–KÖln 1992.
Evans J. A., Justynian i imperium bizantyńskie, przekł. B. Godzińska, Warszawa 2008.
Evert-Kappesowa H., Historie konstantynopolitańskie, Łódź 1964.
Garland L., Byzantine Empresses: Women and Power in Byzantium, AD 527–1204, London– New York 1999.
Herrin J., Bizancjum. Niezwykłe dziedzictwo średniowiecznego imperium, przeł. N. Radomski, Poznań 2009.
Herrin J., Krwawe cesarzowe, przekł. Z. Simbierowicz, Warszawa 2006. Herrin J., Unrivalled Influence. Women and Empire in Byzantium, Princeton–Oxford 2013.
Hill B., Imperial Women in Byzantium 1025–1204: Power, Patronage and Ideology, New York 1999.
James L., Empresses and Power in Early Byzantium, London–New York 2001.
Kompa A., Kobieta rzymska, kobieta bizantyńska – co studia klasyczne mogą zaoferować dzisiejszym gender studies?, [w:] Kobieta i władza w czasach dawnych, red. B. Czwojdrak, A. A. Kluczek, Katowice 2015, s. 49–68.
Kompa A., Konstantynopolitańskie zabytki w Stambule, „Acta Universitatis Lodziensis” 2011, Folia Historica 87 [= Z badań nad wczesnobizantyńskim Konstantynopolem, red. M. J. Leszka, K. Marinow, A. Kompa].
Konstantynopol – Nowy Rzym. Miasto i ludzie w okresie wczesnobizantyńskim, red. M. J. Leszka, T. Wolińska, Warszawa 2011.
Kotłowska A., „Ty, która posiadasz wszelki piękna wdzięk”. Ideał kobiecości w romansie bizantyńskim, [w:] Kulturowe wzorce a społeczna praktyka. Studia z dziejów kobiet, red. A. Jakubczak, P. Matusik, Poznań 2012, s. 39–50.
Krawczuk A., Poczet cesarzowych Rzymu, Warszawa 1998.
Leszka M. B., Cesarzowa Ino-Anastazja, żona Tyberiusza-Konstantyna, [w:] Cesarstwo Bizantyńskie. Dzieje – religia – kultura. Studia ofiarowane Profesorowi Waldemarowi Ceranowi przez uczniów na 70-lecie Jego urodzin, red. P. Krupczyński i M. J. Leszka, Łask–Łódź 2006, s. 157–167.
Leszka M. J., Rola cesarzowej Teofano w uzurpacjach Nicefora Fokasa (963) i Jana Tzymiskesa (969), [w:] Zamach stanu w dawnych społecznościach, red. A. Sołtysiak, Warszawa 2004, s. 227–235.
Leszka M. J., Leoncja – żona cesarza Fokasa, [w:] Cesarstwo Bizantyńskie. Dzieje – religia – kultura. Studia ofiarowane Profesorowi Waldemarowi Ceranowi przez uczniów na 70-lecie Jego urodzin, red. P. Krupczyński i M. J. Leszka, Łask–Łódź 2006, s. 169–179.
Loska E., Sytuacja aktorów i aktorek w rzymskim prawie małżeńskim, „Zeszyty Prawnicze UKSW” 2012, 12, s. 81–100.
Macrides R., Pałac późnobizantyński i jego ceremoniał, przekł. M. Biedrawa-Raczyńska, „Przegląd Nauk Historycznych” 2014, 13.1, s. 5–22.
Malamut E., L’impératrice byzantine et la cour (XIII–XV siècle), „Zbornik Radova Vizantološkog Instituta” 2013, 50, s. 645–661.
Nicol D. M., The Byzantine Lady. Ten Portraits, 1250–1500, Cambridge 1994.
Nicol D. M., Konstantyn XI. Ostatni cesarz Rzymian, przekł. M. Dąbrowska, Gdańsk 2004.
Paleologowie. Biografie. Fakty. Drzewa genealogiczne, Warszawa 2011.
Paroń A., „Trzeba, abyś tymi oto słowami odparł i to niedorzeczne żądanie” – wokół De administrando imperio Konstantyna VII, [w:] Causa creandi. O pragmatyce źródła historycznego, red. S. Rosik, P. Wiszewski, Wrocław 2005, s. 345–363.
Stanković M., Poslednja vizantijska carica, Beograd 2010.
Stebnicka K., Jezabel i Eudoksja – dwie królowe. Przyczynek do dziejów konfliktu Jana Chryzostoma z cesarzową Eudoksją, „U Schyłku Starożytności. Studia Źródłoznawcze” 2009, 8, s. 149–173.
Strzelczyk J., Pióro w wątłych dłoniach. O twórczości kobiet w dawnych wiekach, t. I–II, Warszawa 2007–2009.
Talbot A.-M., Women and Religious Life in Byzantium, Aldershot 2001.
Turlej S., Cesarzowa Teodora w oczach Prokopiusza. W poszukiwaniu motywów powstania Historii sekretnej, [w:] Człowiek w antycznym świecie, red. S. Sprawski, Kraków 2012, s. 378–383.
Twardowska K., Cesarzowe bizantyńskie 2 poł. V w. Kobiety a władza, Kraków 2006; 2009.
Wolińska T., Antonina – „kobieta spośród wszystkich na świecie najbardziej uzdolniona do osiągania rzeczy niemożliwych”, [w:] Kobieta i władza w czasach dawnych, red. B. Czwojdrak, A. A. Kluczek, Katowice 2015, s. 69–94.
Wolińska T., Dziejopis w okowach stereotypu. Ocena Zoe i Teodory w Kronice Michała Psellosa, [w:] Stereotypy bałkańskie. Księga jubileuszowa profesor Ilony Czamańskiej, Poznań 2011, s. 46–61.
Wolińska T., Justynian Wielki, Kraków 2003.
Wolińska T., Justynian Wielki, cesarzowa Teodora i upadek Jana z Kapadocji, „Piotrkowskie Zeszyty Historyczne” 1998, 1, s. 5–29.
Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.
Jak cytować
Dyscypliny
- Archeologia
- Bibliologia i informatologia
- Biologia
- Chemia
- Ekonomia i zarządzanie
- Etnologia i antropologia kulturowa
- Filologia polska
- Filologie obce
- Filozofia
- Fizyka
- Geografia
- Historia
- Językoznawstwo
- Judaica
- Kultura i sztuka
- Literaturoznawstwo
- Matematyka
- Pedagogika
- Podręczniki dla cudzoziemców
- Politologia i stosunki międzynarodowe
- Prawo
- Psychologia
- Socjologia
- Varia
- Otwarty dostęp
Seria
- 100 lat niepodległości
- Akademia Samorządowa
- Akademia Zarządzania i Finansów
- Aktywni (nie)pełnosprawni
- Analecta Literackie i Językowe
- Bałkany XX/XXI
- Bibliotheca Litteraria
- Bibliotheca Philosophica
- Biografia i Badanie Biografii
- Byzantina Lodziensia
- Contemporary Asian Studies Series
- Cyfryzacja
- Edukacja dla Mądrości
- Ekonomia
- Filmo!znawcy
- Finanse
- Gerontologia
- Interdyscyplinarne Studia Miejskie
- Interpretacje Literackie
- Jerzy Giedroyc i…
- Jerzy Giedroyc i Świadkowie Historii
- Jesień Życia?
- Językoznawstwo
- Judaica Łódzkie
- Jurysprudencja
- Kim Jest Człowiek?
- Kognitywistyka
- Komunikacja i Media
- Krótkie Wprowadzenie
- Kultura Literacka Łodzi
- Literaturoznawstwo. Sylwetki
- Łódzkie Studia z Językoznawstwa Angielskiego i Ogólnego
- Łódź w PRL. PRL w Łodzi
- Manufactura Hispánica Lodziense
- Marketing
- Monografie Sekcji Socjologii Niepełnosprawności PTS
- Nauka Sztuki – Sztuka Nauki
- Neuronauka w psychologii
- Oblicza feminizmu
- Oblicza wojny
- Perspektywy Biograficzne
- Politologia
- Polska a Europa Środkowo-Wschodnia w XX wieku
- Polska Kultura Filmowa
- Prawo
- PRL. Biografie
- Projekt: Egzystencja i Literatura
- Psychologia Wszystkiego
- Research on Science & Natural Philosophy
- Romanistyka dla Teatru
- Series Ceranea
- Stała Konferencja Pedagogiki Społecznej pod Patronatem Komitetu Nauk Pedagogicznych PAN
- Sztuka-Media-Kultura
- Terapia Pedagogiczna
- Twórczość i Edukacja
- Vade Nobiscum
- Warsztaty z Geografii Turyzmu
- Wczesna Edukacja
- W poszukiwaniu idei XXI wieku
- W Wieży Babel po polsku
- Zarządzanie
- Życie prywatne Polaków w XIX wieku

