Kant i Hippel, czyli obywatelskość jako wartość - Miodoński, Leon (Practica et Speculativa: Studies Offered to Professor Andrzej M. Kaniowski, 2022)
Niniejszy artykuł dotyczy komparatystycznego ujęcia przez dwóch filozofów niemieckiego oświecenia – Immanuela Kanta i Theodora Gottlieba von Hippla problematyki społeczno-politycznej, przede wszystkim społeczeństwa obywatelskiego, praw obywatelskich i obywatelskości. Artykuł składa się z trzech części. Część pierwszą stanowi przedstawienie epoki Fryderyka II, a w szczególności koncepcji reform państwa, ukazanie kształtowania się świadomości mieszczańskiej oraz roli wolnomularstwa. Część druga koncentruje się na analizie semantycznej pojęcia „obywatel” i kwestii zmiany, która dokonała się pod koniec XVIII w., jaką było przejście od pierwotnego znaczenia „zamieszkiwania w mieście” do znaczenia polityczno-prawnego. Ten wątek podejmuje filozofia praktyczna Kanta. Część trzecia poświęcona jest analizie pojęcia „obywatel” oraz warunkom i perspektywom rozwoju społeczeństwa obywatelskiego w filozofii Kanta i Hippla. Koncepcję Hippla można uznać za wtórną wobec Kantowskiej. Niemniej jednak oba podejścia – Kanta i Hippla – wyrastają z ducha epoki, oczekiwań zmian i perspektywy lepszego świata, jaki powinien nastąpić.